Λεπτομέρειες

ngnm

Αναρχική Θεωρία

25 Φεβρουαρίου 2025

Σημείωση μεταφραστή*: Πολλά έχουν γραφτεί για τον Johann Most (Γιόχαν Μοστ), έναν αναρχοκομμουνιστή που επέλεξε την προπαγάνδα της δράσης σε μια εποχή που όλα φάνταζαν δυνατά και που οι τυραννοκτονίες έκαναν αυτοκρατορίες να καταρέουν και να οδηγούνται σε "λαϊκές" ή φιλελεύθερες δημοκρατίες. Στο κείμενο αυτό από το μακρινό 1887, ο Most καταθέτει το όρομά του για την ελεύθερη κοινωνία. Σε αρκετά σημεία παραμένει διαχρονικό λόγω της οξυδέρκειάς του. Κατα τήν άποψή μου το κείμενο αυτό αντικατοπτρίζει την αναρχοκομουνιστική θέση επί της αρχής ακόμα και αν διαφωνούμε με το μέσο που επέλεξε ως καταλληλότερο ο Most για την επίτευξη του σκοπού που δεν είναι άλλος από την Ελεύθερη Κοινωνία.

Η μεγαλύτερη ευτυχία που μπορεί να επιτύχει ένα άτομο είναι μια κατάσταση στην οποία όλοι επιτυγχάνουν την πληρέστερη ικανοποίηση όλων των αναγκών του με τη λιγότερο δυνατή προσπάθεια. Όσο πιο κοντά έρχεται σε αυτή τη σχέση, τόσο πιο σίγουρα κάποιος θα βρει την ατομική ελευθερία του να διατηρείται. Για το μικρότερο χρονικό διάστημα μέσα στην οποία ένα άτομο παράγει τα μέσα για τους υψηλότερους στόχους ζωής του, τόσο μεγαλύτερη είναι η χρονική περίοδος που έχει για απόλαυση. Επομένως, θα πρέπει να βρεθεί ένα σύστημα στο οποίο οι άνθρωποι να μπορούν να διευκολύνουν την παραγωγή των καταναλωτικών τους αγαθών. Αυτό το σύστημα είναι η παραγωγή αγαθών με οργανωμένη εργασία και με κοινά μέσα παραγωγής - με άλλα λόγια: τον κομμουνιστικό τρόπο παραγωγής.

Με τεχνικούς όρους, δεν μπορεί πλέον να υπάρχει αμφιβολία για την αλήθεια αυτής της υπόθεσης. Η τρέχουσα ανάπτυξη των συνθηκών παραγωγής διδάσκει όλο και πιο καθαρά κάθε μέρα ότι, στο βαθμό που η παραγωγική διαδικασία είναι πιο οργανωμένη, περισσότερα αγαθά μπορούν να κατασκευαστούν από λιγότερους εργαζόμενους στο ίδιο χρονικό διάστημα. Ενώ οι άνθρωποι λιμοκτονούν λόγω της αφθονίας των τροφίμων, παγώνουν παρ’ όλη την υπερβολική αφθονία των υλικών θέρμανσης, ενώ φορούν κουρέλια παρά την πληθώρα της ποσότητας έτοιμων ενδυμάτων και δεν έχουν στέγη αν και υπάρχουν πάρα πολλά ωραία διαμερίσματα!

Αυτή η παράλογη σχέση αποδεικνύει ότι το δύσκολο σημείο δεν βρίσκεται πλέον στον τομέα της παραγωγής, αλλά σε αυτόν της κατανάλωσης. Δεν υπάρχει πλέον καμία συζήτηση για το γεγονός ότι τα αντικείμενα που χρειάζονται οι άνθρωποι δεν μπορούν να κατασκευαστούν σε επαρκείς ποσότητες ή σε επαρκή ταχύτητα. Είναι απλώς θέμα να ισορροπήσουμε αυτή την σχεδόν ανεξάντλητη παραγωγική ικανότητα με τις ανθρώπινες ανάγκες, αφαιρώντας όλα εκείνα τα πράγματα που επιβάλλουν τα στενότερα δυνατά όρια στην ικανοποίηση αυτών των αναγκών.

Δεν είναι απαραίτητο να διακηρύξουμε την αντίστασή μας όσον αφορά την οργάνωση στον τομέα της παραγωγής ή, ακόμη, να επιστρέψουμε σε προηγούμενες μορφές παραγωγικής οργάνωσης. Αντίθετα, μπορούμε και πρέπει να σκεφτούμε την καλύτερη δυνατή επέκταση των υφιστάμενων οργανώσεων στη βιομηχανία, τη γεωργία, τις μεταφορές κ.λπ. Όσο μεγαλύτερες είναι τόσο πιο αποτελεσματικές είναι, σύμφωνα με την εμπειρία - αναμφισβήτητα. Αυτή είναι η μελλοντική ανθρωπότητα που δεν μπορεί να ονειρευτεί αρνούμενη τα πλεονεκτήματα που προκύπτουν φυσικά από αυτό.

Αυτό που διακυβεύεται είναι αποκλειστικά η ίση αξιοποίηση των αποτελεσμάτων που προσφέρει η παραγωγή βασικών προϊόντων μέσω της πιο εντυπωσιακά οργανωμένης εργασίας που μπορεί να φανταστεί κανείς για...

Περισσότερα …