
«Με το να ψηφίζεις, μπορείς να διαλέγεις τον κύριό σου…»
Παρουσιάζεται εδώ μια συνέντευξη της Φενερίκα Μοντσενύ που δόθηκεστην ισπανική εφημερίδα «Ελ Παΐς», τον Αύγουστο του 1989. Στην παρούσα μορφή δημοσιεύτηκε στην αθηναϊκή εφημερίδα «Τα Νέα», τη Δευτέρα, 14 Αυγούστου 1989. Όμως αν ρίξουμε μια ματιά στον πρόλογο του ή της δημοσιογράφου που πήρε τη συνέντευξη, αναδεικνύεται μια μεγάλη άγνοιαγια το ιβηρικό αναρχικό κίνημα. Επίσης, στην παρούσα μορφή δεν παρατίθενται το όνομα του/της δημοσιογράφου ούτε βέβαια και το όνομα αυτού ή αυτής που έκανε την ελληνική μετάφραση, στην οποία χρησιμοποιούνται όροι που βγάζουν μάτια, π.χ. «πουριστές».
ΦΕΝΤΕΡΙΚΑ Μοντσενύ, 84 χρόνων, είναι αναρχική από τα γεννοφάσκια της: οι γονείς της, Χουάν Μοντσενύ και Τερέσα Μανιέ, δικάστηκαν πολλές φορές για τις ελευθεριάζουσες ιδέες τους. Μέλος της Αναρχικής Συνδικαλιστικής Συνομοσπονδίας (CNT) από πολύ νέα, υποστηρίζει από το 1931 την Ιβηρική Αναρχική Ομοσπονδία (FΑΙ), όπου εκπροσωπεί τους «πουριστές». Η Φεντερίκα Μοντσενύ έχει περάσει στην ιστορία ως η πρώτη γυναίκα που έλαβε μέρος σε ισπανική κυβέρνηση. Υπουργός Υγείας στη σοσιαλιστική κυβέρνηση του Λάργκο Καμπαλιέρο (φθινόπωρο 1936), έφερε προς ψήφιση ένα νόμο για τις αμβλώσεις και δημιούργησε ειδικές υπηρεσίες για τις πόρνες, όπου τους προσφερόταν στέγη και μπορούσαν να μάθουν μια δουλειά.
Η Φεντερίκα είναι παντού: σε σχολικά βιβλία, σε ημερολόγια, σε εγκυκλοπαίδειες, σε πόστερ (ο Έλληνας αναγνώστης μπορεί να διαβάσει κείμενά της στο γνωστό βιβλίο του Χανς Μάγκνους Εντσενσμπέργκερ «Το σύντομο καλοκαίρι της αναρχίας», εκδόσεις «ΟΔΥΣΣΕΑΣ»). Η Φεντερίκα Μοντσενύ, σε επετείους, γενέθλια, βιογραφίες. Είναι 84 χρόνων και η ισπανική δημοκρατία μόλις 12.
Η Φεντερίκα έχει κλάψει για τον θρυλικό Ντουρούτι, έχει πει για την «Πασιονάρια» ότι είναι πια πολύ γριά και έπαιξε ενεργό ρόλο στο κίνημα των εξόριστων, όταν η Ευρώπη ήταν ακόμα μια ήπειρος προς οικοδόμηση.
Η Φεντερίκα ζει στην Τουλούζη, όπου εγκαταστάθηκε μετά τον εμφύλιο πόλεμο. «Όποτε θέλω, επιστρέφω. Όμως, είμαι στην Τουλούζη από το 1944, έχω ζήσει εδώ περισσότερο απ' όσο στη Βαρκελώνη και εδώ έχω δύο παιδιά και μερικά εγγόνια...». Τη συνέντευξη που ακολουθεί παραχώρησε στην εφημερίδα «Ελ Παΐς».
ΕΡ.: Φεντερίκα Μοντσενύ, σήμερα, το να μη δηλώνεις δημοκράτης ισοδυναμεί τουλάχιστον με το να βρίσκεσαι εκτός κλίματος.
ΑΠ.: Εμείς δεν είμαστε δημοκράτες, είμαστε (...) α-κράτες! Πιστεύουμε πως πρέπει να καταστρέψουμε το κράτος και η δημοκρατία το επεκτείνει και το ενισχύει. Αλλά, βέβαια, μεταξύ μιας δικτατορίας και μιας δημοκρατίας προτιμούμε πάντα τη δεύτερη, παρ' όλο που βλέπουμε τους κινδύνους που περικλείει, γιατί κάνει τον λαό να πιστεύει σε ηγέτες, σε πολιτικές δυνάμεις και να μη δρα με αποφασιστικό και επαναστατικό τρόπο.
ΕΡ.: Τι ρόλο παίζει λοιπόν η αναρχία στη Λατινική Αμερική και την Ανατολική Ευρώπη, όπου προχωρεί η ιδέα και η πρακτική της δημοκρατίας;
ΑΠ.: Η αναρχία παίζει κάποιο ρόλο, κυρίως σε χώρες όπως η Αργεντινή και το Μεξικό. Ο ρόλος της αυτός, όμως, είναι κυρίως κοινωνικός και φιλοσοφικός και όχι πολιτικός. Εδώ δημιουργείται μια σύγχυση: εμείς ζητάμε μόνο αυτό που μας αντιστοιχεί, τον κοινωνικό χώρο στα πλαίσια της εξέλιξης των κοινωνιών και το φιλοσοφικό χώρο στα πλαίσια της εξέλιξης των ιδεών. Όλα αυτά βέβαια χρειάζονται χρόνο, δράση και εμπιστοσύνη στις δυνάμεις...

John Patten*
Ο Stuart Christie, ιδρυτής του Αναρχικού Μαύρου Σταυρού και του Cienfuegos Press και συσσυγγραφέας του «The floodgates of anarchy», πέθανε ειρηνικά μετά από μάχη με καρκίνο του πνεύμονα.
Γεννημένος στη Γλασκόβη και μεγαλωμένος στο Blantyre, ο Christie έγραψε ότι χρωστά στη γιαγιά του τη διαμόρφωση της πολιτικής του προοπτικής, δίνοντάς του έναν σαφή ηθικό χάρτη και ηθικό κώδικα. Η αποφασιστικότητά του να ακολουθήσει τη συνείδησή του τον οδήγησε στον αναρχισμό: «Χωρίς ελευθερία δεν υπάρχει ισότητα και χωρίς ισότητα δεν υπάρχει ελευθερία, και χωρίς αγώνα δεν υπάρχει τίποτα». Τον οδήγησε επίσης από την εκστρατεία κατά των πυρηνικών όπλων να...

Paul Sharkey
Ο Ciriaco Duarte (1908-1996) ήταν αναρχικός τυπογράφος και συγγραφέας που γεννήθηκε στην Encarnación (στην Παραγουάη) στις 8 Αυγούστου 1908. Εκπαιδεύτηκε ως τυπογράφος στη γενέτειρά του από τον Félix Cantalicio Aracuyú στα τέλη της δεκαετίας του 1920. Ο Aracuyú ήταν αναρχικός αγωνιστής, mestizo (δηλαδή ινδιάνικης και μαύρης καταγωγής) που μιλούσε δύο γλώσσες, Ισπανικά και Guarani.
Στις αρχές του 1900, ο Aracuyú άνοιξε ένα Πολιτιστικό Κέντρο «Rafael Barrett» από αναρχοσυνδικαλιστές της Παραγουάης. Εκεί δημιουργήθηκε μια μεγάλη συλλογή βιβλίων τόσο Παραγουανών όσο και άλλων συγγραφέων. Ήταν σε αυτό το κέντρο που δημιουργήθηκαν τα πρώτα συνδικάτα στην Παραγουάη κατά τα πρώτα χρόνια...
Στο κτήριο της Ελληνικής κοινότητας της Μελβούρνης στις 18/07/2019
Με τον Ελευθεριακό στο Αυτοδιαχειριζόμενο Στέκι Πέρασμα, 22/01/2018

