Σημείωση Μεταφραστή*: Αν η γενοκτονία στην Παλαιστίνη ανέδειξε δομικές αντιφάσεις ως προς την υποστήριξη του Παλαιστινιακού Ζητήματος από τα ριζοσπαστικά κινήματα της Δύσης, η εξέγερση στο Ιράν έδειξε τον εγκλωβισμό και την ένδεια κατανόησης και άρθρωσης ενός λόγου που να κατανοεί το τι συμβαίνει εκεί. Να υπενθυμίσουμε ότι κανένας λαός δεν αποτελεί κληροδότημα ούτε περιουσία κανενός, και ΔΕΝ ανήκει σε κανέναν ηγεμόνα. Ως εκ τούτου, κάθε ηγεμονία πολιτική ή θρησκευτική δεν μπορεί παρά να είναι αυτοδίκαια παράνομη. Από την εποχή της Γαλλικής Επανάστασης και μετέπειτα οι λαοί αγωνίζονται για την επίτευξη του αυτεξούσιού τους. Από πράγματα να γίνουν πολίτες. Ήρθε και η ώρα του Ιράν να περάσει στον Διαφωτισμό του. Φυσικά, όπως σε κάθε εξέγερση υπάρχει ένα μείγμα διαφορετικών πολιτικών απόψεων και σίγουρα μέσα σε αυτό υπάρχουν προοδευτικές όσο και οπισθοδρομικές συνιστώσες. Είναι ευθύνη των εξεγερμένων Περσών εφόσον το επιθυμούν να προχωρήσουν μπροστά σε μια κοσμική κοινωνία να απομονώνουν και να απομακρύνουν από αυτούς όλες τις φωνές που τους ζητούν να επιστρέψουν προς τα πίσω, ή να τους ενσωματώσουν σε μια άλλη δυτική κυριαρχία με δημοκρατικό πρόσωπο. Οι αναρχικοί οφείλουν να πάψουν να ακούν συνωμοσιολογικές α-νοησίες περί υποκινητών της CIA ή της Μοσάντ στην τωρινή εξέγερση, όπως και να σταματήσουν να αποδέχονται το βολικό «αντιιπεριαλιστικό» αφήγημα περί πολιτικού Ισλάμ. Ούτε θεός – Ούτε αφέντης.
Τις τελευταίες ημέρες, καθώς η εξέγερση στο Ιράν συνεχίζει να επεκτείνεται και να ριζοσπαστικοποιείται, έχουν κυκλοφορήσει εικόνες και βίντεο με διαδηλωτές να βάζουν φωτιά σε τζαμιά, ιδρύματα που ήταν για καιρό ενσωματωμένα στο μηχανισμό της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Σχεδόν αμέσως, μια γνώριμη χορωδία εμφανίστηκε από τους δυτικούς φιλελεύθερους χώρους και από τμήματα της δυτικής Αριστεράς. Σχολιαστές που δεν έχουν ζήσει ποτέ υπό κληρικαλιστικό φασισμό, που δεν έχουν ποτέ αστυνομευθεί από ηθικές περιπολίες και που ποτέ δεν έχουν νομοθετήσει το σώμα τους με θρησκευτικό διάταγμα, έσπευσαν να χαρακτηρίσουν αυτές τις πράξεις ισλαμοφοβικές.
Αυτή η αντίδραση δεν προκύπτει στο κενό. Αντανακλά ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο στο οποίο η Δύση αρνείται να αναγνωρίσει τους μη δυτικούς ανθρώπους ως πολιτικά υποκείμενα ικανά να ορίσουν τον δικό τους αγώνα. Αντί να ρωτούν ποιες υλικές συνθήκες παράγουν τέτοιες πράξεις και αντί να ακούν όσους ζουν υπό το καθεστώς, οι δυτικοί παρατηρητές καταφεύγουν στα δικά τους πλαίσια, ανησυχίες και φυλετικά σενάρια. Με αυτόν τον τρόπο, επικεντρώνονται για άλλη μια φορά στον εαυτό τους, στην ενοχή τους, στο λόγο τους και στην άνεσή τους, ενώ απογυμνώνουν τους Ιρανούς από την ιστορική τους δράση.
Αυτή η καταδίκη δεν είναι καινούργια. Κατά τη διάρκεια της εξέγερσης της Τζίνα το 2022, όταν οι Ιρανές έκαψαν τις μαντίλες τους στους δρόμους, ήρθαν στην επιφάνεια οι ίδιες κατηγορίες. Οι γυναίκες που αρνούνταν την υποχρεωτική μαντίλα, η οποία είναι ένας από τους πιο οικείους μηχανισμούς κρατικής βίας, αναδιατυπώθηκαν ως πολιτισμικά αναίσθητες, ως εσωτερικευμένες του δυτικού ρατσισμού και ως εμπλεκόμενες στην ισλαμοφοβία. Και στις δύο περιπτώσεις, επικράτησε η ίδια λογική. Η ιρανική αντίσταση ήταν αποδεκτή μόνο εφόσον δεν παραβίαζε τα δυτικά ηθικά πλαίσια. Όταν η εξέγερση μετατοπίστηκε από την αφαίρεση σε θεσμό και όταν μετατοπίστηκε από το συμβολισμό στην κατάργησή της, κηρύχθηκε παράνομη.
Το καθεστώς της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν δεν είναι απλώς ένα κράτος που τυχαίνει να είναι θρησκευτικό. Είναι ένα θεοκρατικό φασιστικό καθεστώς στο οποίο η θρησκεία λειτουργεί ως νόμος, ιδεολογία και πειθαρχική δύναμη. Τζαμί, σχολείο, δικαστήριο, φυλακή και αστυνομία σχηματίζουν ένα συνεχές σύστημα. Το τζαμί δεν είναι ένας ουδέτερος χώρος λατρείας που αιωρείται πάνω από την πολιτική. Είναι ένας υλικός κόμβος εξουσίας: ένας χώρος επιτήρησης, στρατολόγησης, κατήχησης και νομιμοποίησης της βίας. Είναι το μέρος όπου η υπακοή τελετουργείται, η διαφωνία ποινικοποιείται ως αμαρτία και η ιεραρχία φυσικοποιείται ως θεϊκή τάξη. Το τζαμί δεν είναι ξεχωριστό από το καθεστώς. είναι ένα από τα όργανά του. Η πυρπόλησή του δεν είναι επίθεση στην πίστη, είναι επίθεση στην εξουσία.
Ο δυτικός λόγος δεν μπορεί να το κατανοήσει αυτό επειδή συγχέει επίμονα την ταυτότητα με την εξουσία. Στη Δύση, το Ισλάμ είναι μια μειονοτική ταυτότητα, φυλετικοποιημένη, επιτηρούμενη και υποταγμένη. Η ισλαμοφοβία στη Δύση είναι θανατηφόρα και άρρηκτα συνδεδεμένη με την αυτοκρατορική βία. Αυτή η πραγματικότητα είναι πραγματική. Αλλά το Ιράν δεν είναι η Δύση. Στο Ιράν, το Ισλάμ δεν είναι περιθωριακό, είναι κυρίαρχο. Οι κληρικοί δεν είναι μια διωκόμενη μειονότητα, είναι η άρχουσα τάξη. Η μεταφορά της δυτικής πολιτικής των μειονοτήτων σε ένα θεοκρατικό κράτος δεν είναι αντιρατσισμός. Είναι αναλυτική αποικιοκρατία: η επιβολή ενός εξωτερικού πλαισίου που σβήνει τις τοπικές σχέσεις κυριαρχίας.
Αυτό που κάνουν οι Δυτικοί φιλελεύθεροι, ξανά και ξανά, είναι να ισοπεδώνουν την ιστορία σε ηθική. Αντικαθιστούν την υλική ανάλυση με δονήσεις. Ρωτούν ποιος αισθάνεται προσβεβλημένος αντί για ποιος κυριαρχείται. Συγχέουν την κριτική της εξουσίας με το μίσος για την ταυτότητα. Αυτό δεν είναι αλληλεγγύη. είναι επιστημική βία. Είναι η Δύση που επιμένει για άλλη μια φορά ότι οι κατηγορίες της είναι καθολικές, τα τραύματά της κεντρικά, η γλώσσα της έγκυρη, ακόμα και όταν οι άνθρωποι επί τόπου τους λένε, ουρλιάζοντας σε αυτούς, ότι το πλαίσιό τους δεν ισχύει.
Ο αναρχισμός απορρίπτει αυτή την ισοπέδωση. Επιμένει στην ιστορική και υλική ιδιαιτερότητα. Και ιστορικά, όταν η θρησκεία συγχωνεύεται με την κρατική εξουσία, οι άνθρωποι πάντα αντιδρούσαν καίγοντας τους θεσμούς της. Κατά τη Γαλλική Επανάσταση, οι εκκλησίες λεηλατήθηκαν και καταστράφηκαν όχι επειδή οι μάζες απέρριψαν ξαφνικά την πίστη, αλλά επειδή η Καθολική Εκκλησία λειτούργησε ως φεουδαρχικός γαιοκτήμονας και ιδεολογικός βραχίονας της μοναρχίας. Κατά τη διάρκεια του Ισπανικού Εμφυλίου Πολέμου, οι αναρχικοί έκαψαν εκκλησίες και μοναστήρια επειδή η Εκκλησία ευθυγραμμίστηκε ανοιχτά με γαιοκτήμονες, στρατηγούς και φασίστες, ευλογώντας εκτελέσεις και αγιοποιώντας την αντεπανάσταση. Αυτές οι πράξεις δεν θυμούνται ως θρησκευτικό μίσος. Θεωρούνται ως αντικληρική εξέγερση ενάντια στην θεσμική κυριαρχία.
Η κατάργηση δεν είναι συμβολική κριτική. Δεν είναι διαλογική άρνηση. Είναι η καταστροφή των δομών που καθιστούν την ελευθερία αδύνατη. Οι υποδουλωμένοι άνθρωποι δεν έγραφαν έγγραφα θέσης κατά των φυτειών· τις έκαιγαν. Οι εργάτες δεν ασκούσαν ευγενική κριτική στα εργοστάσια· τα κατελάμβαναν και τα σαμποτάριζαν. Οι γυναίκες δεν ζήτησαν άδεια να ξεφύγουν από την πατριαρχία· διέλυσαν τα σύμβολά της. Όταν οι θεσμοί κυβερνούν τα σώματα μέσω της βίας, όταν επιβάλλουν το απαρτχάιντ των φύλων, την υποχρεωτική ηθική και την πολιτική τρομοκρατία, χάνουν κάθε δικαίωμα στην ιερότητα.
Υπάρχει κάτι βαθιά αποικιακό στο να βλέπεις τους Ιρανούς να εξεγείρονται ενάντια σε ένα κληρικό καθεστώς και να αντιδρούν όχι με περιέργεια ή ταπεινότητα, αλλά με ηθική επίπληξη. Υπάρχει κάτι το άσεμνο στο να λες σε ανθρώπους που έχουν ζήσει υπό υποχρεωτική χιτζάμπ, αναγκαστική θρησκευτικότητα, εκτελέσεις και μόνιμη επιτήρηση, ότι η οργή τους πρέπει να εκφράζεται ευγενικά, συμβολικά, με τρόπους που δεν διαταράσσουν τις δυτικές ευαισθησίες. Σαν η επανάσταση να πρέπει να περάσει από μια εκπαίδευση για την ποικιλομορφία για να είναι νόμιμη.
Αυτό που μας εξοργίζει δεν είναι μόνο η παρεξήγηση. Είναι το δικαίωμα. Η υπόθεση ότι οι Ιρανοί οφείλουν στη Δύση μια εξήγηση, μια μετάφραση, μια επίδειξη αποδεκτής αντίστασης. Η υπόθεση ότι η επανάστασή μας πρέπει να είναι ευανάγνωστη στη γλώσσα των δυτικών ΜΚΟ για να θεωρηθεί προοδευτική. Αυτός είναι ρατσισμός μεταμφιεσμένος σε φροντίδα. Είναι η ίδια παλιά αυτοκρατορική κίνηση: μιλήστε μας, επαναπροσδιορίστε τον αγώνα μας, πειθαρχήστε τον θυμό μας και μετά διεκδικήστε ηθική ανωτερότητα.
Μην μας κάνετε κήρυγμα για την ισλαμοφοβία ενώ ο λαός μας εκτελείται στο όνομα του Θεού. Μην μας λέτε να διατηρήσουμε θεσμούς που έχουν χρησιμοποιηθεί για να συντρίψουν τις γυναίκες, τους queer, τους εργαζόμενους και τις εθνοτικές μειονότητες. Μην απαιτείτε να σεβόμαστε τα σύμβολα της δικής μας καταπίεσης, ώστε να μπορείτε να νιώθετε πολιτικά άνετα. Αυτή δεν είναι η επανάστασή σας. Αυτές δεν είναι οι κατηγορίες σας. Και η άρνησή σας να καταλάβετε αυτό λέει πολύ περισσότερα για τα όρια της δυτικής αριστερής πολιτικής παρά για εμάς. Δεν καίμε την πίστη, καίμε την εξουσία. Και δεν θα ζητήσουμε συγγνώμη που διαλύσαμε τους θεσμούς που έχουν κάνει τη ζωή μας αβίωτη.
Ζήτω ο επαναστατικός λαός του Ιράν.
Ζήτω οι γυναίκες που έκαψαν τα σύμβολα της αιχμαλωσίας τους και αρνήθηκαν την υπακοή.
Ζήτω όσοι έβαλαν φωτιά στους θεσμούς που κυβερνούσαν τα σώματα και τις ζωές τους.
Ζήτω η εξέγερση ενάντια στον κληρικαλιστικό φασισμό.
Ζήτω η κατάργηση του κράτους, του κλήρου και κάθε μορφής επιβαλλόμενης εξουσίας.
Ζήτω όσοι αγωνίζονται χωρίς άδεια.
Ζήτω ο λαός που καίει την κυριαρχία για να κάνει τη ζωή δυνατή.
Τζιν Τζιγιάν Αζαντί (Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία)
*Μετάφραση: Αργύρης Αργυριάδης.
