Γιατί τμήματα της Aριστεράς συγκρούονται για τη Βενεζουέλα, τη Συρία, την Ουκρανία και πιο πρόσφατα για το Ιράν; Ορισμένοι αριστεροί υποστηρίζουν την αντίσταση τόσο απέναντι στην κρατική καταπίεση όσο και στον ιμπεριαλισμό. Άλλοι εκφράζουν έντονη υποστήριξη προς τους κρατικούς γραφειοκράτες και το «δικαίωμά» τους να καταστέλλουν διαδηλώσεις, συγχέοντας κάθε τοπική αντίσταση με δραστηριότητα της CIA ή της Mossad. Για τους δεύτερους, το υπονοούμενο είναι ότι οι άνθρωποι σε αυτές τις χώρες και στη διασπορά δεν μπορούν να έχουν αξιόπιστα παράπονα — τουλάχιστον όχι παράπονα που μπορούν να επιλυθούν όσο τα κυρίαρχα ιμπεριαλιστικά συμφέροντα επιδιώκουν τις δικές τους ατζέντες σε αυτές τις χώρες.
Πώς μπορούμε να κατανοήσουμε γιατί τμήματα της Aριστεράς βλέπουν αυτά τα έθνη-κράτη ως μέρος της αντίστασης στον παγκόσμιο καπιταλισμό; Και πώς αυτό αναδεικνύει τις αντικρουόμενες στρατηγικές που ακολουθούν διαφορετικά τμήματα της Aριστεράς σήμερα;
Για τον διεθνισμό
Οι αναρχικοί κομμουνιστές, όπως και πολλοί μαρξιστές, πιστεύουν ότι οι εργαζόμενοι κατέχουν τη δύναμη να επιφέρουν συστημική αλλαγή. Κάποτε, οι εργαζόμενοι στην «Αυστραλία» προστατεύονταν από χρηματοοικονομικούς κανονισμούς και δασμούς που εμπόδιζαν τους καπιταλιστές να μεταφέρουν την παραγωγή στο εξωτερικό για να υπονομεύσουν τις μισθολογικές διεκδικήσεις. Αυτό επέτρεπε στους εργαζόμενους να διαπραγματεύονται υψηλότερους μισθούς χωρίς να διακινδυνεύουν την πλήρη απώλεια της εργασίας τους. Από τότε που οι καπιταλιστές απορρύθμισαν τη χρηματοοικονομική σφαίρα, το κεφάλαιο κινείται πλέον πολύ πιο ελεύθερα σε όλο τον κόσμο, βάζοντας τέλος στην εποχή του προστατευτικού συνδικαλισμού που μπορούσε να ασχολείται μόνο με τα συμφέροντα των κατά τόπους εργαζομένων. Όπως εξηγεί η Anarchist Communist Federation (ACF - Αναρχοκομμουνιστική Ομοσπονδία) σε άρθρο της που παρουσιάζει την αναρχική θέση για τον διεθνισμό: «Οι αλυσίδες παραγωγής είναι παγκοσμιοποιημένες σε τέτοιο βαθμό, ώστε ένα προϊόν τόσο απλό όσο ένα κατεψυγμένο γεύμα μπορεί να διασχίσει πολλά σύνορα πριν πωληθεί. Φασόλια από την Αίγυπτο, μπαχαρικά από την Τουρκία και κρέας από την Αυστραλία μαγειρεύονται σε εργοστάσια στην Αγγλία, συσκευάζονται σε πλαστικό από την Κίνα και πωλούνται σε ένα σούπερ μάρκετ στην Ιρλανδία». Για να ληφθεί υπόψη ο παγκοσμιοποιημένος καπιταλισμός, κάθε εργατικό κίνημα πρέπει επίσης να είναι παγκόσμιο. Αυτό σημαίνει την υιοθέτηση μιας διεθνιστικής κατεύθυνσης στον αγώνα, που επιδιώκει τον συντονισμό απεργιών ή αποκλεισμών σε οικονομικά σημεία-κλειδιά σε διάφορες ηπείρους, ώστε να ικανοποιηθούν τα αιτήματα. Για παράδειγμα, για να τερματιστεί η γενοκτονία του Ισραήλ στην Παλαιστίνη, οι εργαζόμενοι διεθνώς θα έπρεπε να εφαρμόσουν ένα εργατικό μποϊκοτάζ που θα σταματούσε κάθε δυνατή προμήθεια που χρειάζεται το Ισραήλ για να συνεχίσει τη γενοκτονία. Ένα διεθνές εργατικό κίνημα θα εξασφάλιζε επίσης ότι η απουσία ισχυρών συνδικάτων σε ένα πλαίσιο δεν θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί εναντίον εργαζομένων σε άλλα πλαίσια. Σε έναν ιμπεριαλιστικό κόσμο, όπου οι καπιταλιστές λειτουργούν παγκοσμίως, πρέπει κι εμείς να συντονίζουμε τη δράση των εργαζομένων σε παγκόσμιο επίπεδο για να αποκτήσουμε τη δύναμη που χρειαζόμαστε ώστε να νικήσουμε.
Καμπισμός (Campism)
Υπάρχουν ορισμένοι στην Aριστερά που προτείνουν μια πορεία διαμετρικά αντίθετη με τον διεθνισμό — ένα σχέδιο οικοδόμησης κράτους. Για να κατανοήσουμε περί τίνος πρόκειται, πρέπει να δούμε από πού προέκυψε αυτή η στρατηγική στην ιστορία και τι συνεπάγεται.
Αφού η Γερμανική Επανάσταση του 1918 απέτυχε και άφησε τη Ρωσική Επανάσταση απομονωμένη, η στρατηγική της ηγεσίας της ΕΣΣΔ μετατοπίστηκε από τον διεθνισμό σε ένα σχέδιο οικοδόμησης «σοσιαλισμού σε μία χώρα». Αυτό σήμαινε ότι το ρωσικό κράτος άρχισε να λειτουργεί καπιταλιστικά, επιδιώκοντας εμπορική και στρατιωτική υποστήριξη από άλλα συμμαχικά κράτη. Με άλλα λόγια, όχι σοσιαλισμός. Υπό τον έλεγχο του Στάλιν, η ΕΣΣΔ θα επιχειρούσε να οικοδομήσει ένα «αντιιμπεριαλιστικό» μπλοκ συμμαχικών εθνών που θα μπορούσε να ανταγωνιστεί τις κυρίαρχες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις όπως η Βρετανία, η Γαλλία, οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία — δυνάμεις που θα μπορούσαν να αποσταθεροποιήσουν την ΕΣΣΔ. Από εκεί προέρχεται και ο όρος «καμπιστής».
Αυτή η στρατηγική δεν λαμβανόταν σοβαρά πριν από εκείνη τη συγκεκριμένη ιστορική στιγμή. Για να σπάσουν την απομόνωσή τους, πολλοί θεώρησαν ότι οι Ρώσοι είχαν επιλέξει να εγκαταλείψουν εντελώς τους επαναστατικούς στόχους του κομμουνισμού. Ενώ οι καμπιστές προτιμούν να αποκαλούνται «Μαρξιστές-Λενινιστές», κάποιοι στην Αριστερά αμφισβητούν αυτή την ονομασία. Αν και ο Στάλιν επηρεάστηκε από το έργο του Λένιν «Ο ιμπεριαλισμός, το ανώτατο στάδιο του καπιταλισμού», ορισμένοι υποστηρίζουν ότι η θέση του Λένιν ήταν ότι τα εργατικά κινήματα πρέπει να συνεργάζονται παγκοσμίως για να πολεμήσουν τον ιμπεριαλισμό — όχι ότι τα κράτη πρέπει να σχηματίζουν μόνιμα μπλοκ ισχύος και να λειτουργούν καπιταλιστικά μέχρι να αποκτήσουν τη στρατιωτική δύναμη να νικήσουν τους κυρίαρχους ιμπεριαλιστές. Αν η γερμανική επανάσταση δεν είχε αποτύχει οριακά, ίσως να ζούσαμε σε μια χρονική γραμμή όπου αυτή η στρατηγική δεν θα υπήρχε ποτέ. Με τον έλεγχο της ΕΣΣΔ, ο Στάλιν επιδόθηκε στην εκβιομηχάνιση της Ρωσίας, στο άνοιγμα των αγορών στο διεθνές εμπόριο και στην προσπάθεια επιβίωσης απέναντι στις οικονομικές κυρώσεις που επέβαλαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι σύμμαχοί τους. Παρείχε υπό όρους υποστήριξη στις κυβερνήσεις της Μογγολίας, της Κίνας και των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης, αν και επιδίωκε πάντα την υποταγή τους στη δική του ηγεσία. Ως σημαιοφόρος του παγκόσμιου «σοσιαλισμού», ο Στάλιν έφερε τις κομμουνιστικές οργανώσεις όλου του κόσμου υπό την καθοδήγησή του μέσω της Κομμουνιστικής Διεθνούς (Κομιντέρν). Από τα πάνω προς τα κάτω, επέβαλε υπακοή στη Μόσχα εις βάρος των τοπικών πραγματικοτήτων και των αναγκών της εργατικής τάξης παγκοσμίως. Από τα πρώτα χρόνια του Κομμουνιστικού Κόμματος Αυστραλίας, τα μέλη του αναλάμβαναν δράση επηρεασμένα από τις οδηγίες της ΕΣΣΔ, ενώ το κόμμα τους αναδιοργανωνόταν και η ηγεσία του διαμορφωνόταν από την ΕΣΣΔ. Όταν η Μόσχα… φτερνιζόταν, οι κομμουνιστές στη Δύση πραγματικά φυσούσαν τη μύτη τους.
Εργατική εξουσία;
Για να πετύχει το σχέδιο του «σοσιαλισμού σε μία χώρα», η εργατική εξουσία απλώς δεν μπορούσε να υπάρξει. Εκτός, βέβαια, από τη ρητορική των κρατικών γραφειοκρατών και των πειθήνιων εκπροσώπων των κομμουνιστικών κομμάτων παγκοσμίως. Το πενταετές σχέδιο του Στάλιν για την εκβιομηχάνιση της Ρωσίας οδήγησε σε εξαναγκασμούς σε βάρος των εργατών, συμπίεση μισθών, καταναγκαστική εργασία, ποινικοποίηση των απεργιών και της απουσίας από την εργασία. Η εργατική αντίσταση χαρακτηριζόταν αντεπαναστατική, και τα συνδικάτα μετατράπηκαν σε εργαλεία εργατικής πειθαρχίας και όχι εργατικής εξουσίας. Το μόνο που απέδειξε ο Στάλιν ήταν ότι ένα εθνικό κράτος μπορεί να επιβιώσει σε περιόδους οικονομικής απομόνωσης και να εκβιομηχανιστεί. Όμως αυτό είχε ως κόστος την πλήρη απώλεια της πολιτικής αυτενέργειας και, στην περίπτωση των εκκαθαρίσεων και των εισβολών, τη ζωή μεγάλου αριθμού εργατών από τη Ρωσία και την Πολωνία, καθώς και άλλων περιφερειακών και εθνοτικών ομάδων.
Παρόμοια με τον Στάλιν, το σχέδιο εκβιομηχάνισης του Μάο απαιτούσε την αποδεκάτιση της κινεζικής εργατικής/αγροτικής τάξης. Για να οικοδομηθεί η ισχύς του έθνους και να επιβιώσει από την οικονομική απομόνωση, το καθεστώς χρειαζόταν εξαγωγές. Ενώ οι αγρότες λιμοκτονούσαν, τους αρνούνταν το σιτάρι που οι ίδιοι παρήγαγαν, οδηγώντας σε έναν καταστροφικό λιμό και δεκάδες εκατομμύρια θανάτους. Οι άνθρωποι που εργάζονταν πολλές ώρες, σε συνδυασμό με την κακή διατροφή, κατέστησαν τη βαριά εργασία και τις ποσοστώσεις παραγωγής θανατηφόρες. Οι «συνεδρίες αγώνα» παρουσιάζονταν ως φόρουμ αυτοκριτικής, αλλά οδηγούσαν σε δημόσια ταπείνωση, ξυλοδαρμούς και δολοφονίες. Επιπλέον, η ηγεσία του ΚΚΚ ενέκρινε την «ειρηνική απελευθέρωση» του Θιβέτ το 1950–51, καθώς και μια «τιμωρητική εκστρατεία» για την εισβολή στο Βιετνάμ το 1979.
Το 1960, η ΕΣΣΔ συμμάχησε με τον Φιντέλ Κάστρο, ο οποίος υπέβαλε την κουβανική εργατική τάξη σε ένα παρόμοιο σχέδιο υπερεκμετάλλευσης στο όνομα της οικονομικής ανάπτυξης. Στην περίπτωση αυτή, επρόκειτο για τη «συγκομιδή δέκα εκατομμυρίων τόνων» ζαχαροκάλαμου για εξαγωγή. Οι αναρχικοί, που αποτελούσαν κυρίαρχη δύναμη στο εργατικό κίνημα πριν την άνοδο του Κάστρο, εκδιώχθηκαν, εξορίστηκαν, φυλακίστηκαν ή δολοφονήθηκαν μαζί με άλλους διαφωνούντες εργάτες, καθώς τα συνδικάτα τέθηκαν υπό κρατικό έλεγχο. Ο ισχυρισμός ότι σχεδόν όλοι οι εργαζόμενοι ήταν συνδικαλισμένοι αποτέλεσε ένα εύστοχο ρητορικό τέχνασμα, που επαναλαμβανόταν από κομμουνιστικά κόμματα παγκοσμίως για να υποδηλώσει μια υγιή εργατική δημοκρατία στην Κούβα. Στην πράξη, ωστόσο, τα συνδικάτα λειτουργούσαν ως χώροι ελέγχου και υποταγής, διευκολύνοντας τη ραγδαία κοινωνικοποίηση που επέβαλαν οι ηγέτες του «καμπισμού». Ο ίδιος ο Κάστρο έστειλε κουβανικά στρατεύματα στην Αγκόλα το 1975, ενώ υπάρχουν στοιχεία για κουβανική εμπλοκή στις εκκαθαρίσεις του MPLA το 1977 στην Αγκόλα, με τον αριθμό των νεκρών να κυμαίνεται από 15.000 έως 90.000, κυρίως φτωχούς μαύρους Αγγολέζους.
Η βία, η κυριαρχία και η τυραννία υπό αυτά τα καθεστώτα ήταν αρκετά για να πλήξουν τη φήμη του κομμουνισμού παγκοσμίως. Όμως η ανεντιμότητα, η άρνηση και η επιλεκτική εστίαση της προπαγάνδας που προερχόταν από τη διεθνή Αριστερά κόστισαν ακόμη περισσότερη αξιοπιστία στον κομμουνισμό μεταξύ της παγκόσμιας εργατικής τάξης. Όταν οι εκκαθαρίσεις του Στάλιν αποκαλύφθηκαν από τον στενό του κύκλο το 1956, προκάλεσαν μαζικές αποχωρήσεις από κομμουνιστικά κόμματα σε όλο τον κόσμο. Υπήρξε τόσο μεγάλη δυσπιστία για το σοβιετικό μοντέλο οργάνωσης ώστε συνέβαλε στη δημιουργία μιας νέας εποχής της αριστεράς, όχι μόνο αντικομμουνιστικής αλλά και αντι-οργανωτικής συνολικά. Μια εποχή στην οποία πιθανόν ζούμε ακόμη και σήμερα, και η οποία δεν μπορεί να αναιρεθεί με περισσότερα ψέματα, άρνηση και έλεγχο αφηγήματος. Η σκληρή κληρονομιά του καμπισμού δεν μπορεί να «μαζευτεί» ξανά· μπορεί μόνο να εγκαταλειφθεί πλήρως.
Ο ρόλος της προπαγάνδας
Ενώ ο αρχικός σκοπός της Κομιντέρν ήταν να συντονίσει τη διεθνή κομμουνιστική δράση προς μια παγκόσμια εργατική επανάσταση, ο ρόλος της περιορίστηκε στο να λειτουργεί ως φερέφωνο της σοβιετικής προπαγάνδας. Οργανώσεις που απόκλιναν τιμωρούνταν. Τα κομμουνιστικά κόμματα λάμβαναν οδηγίες να δικαιολογούν τις εκκαθαρίσεις του Στάλιν, να αρνούνται λιμούς, να εξηγούν τις στημένες δίκες, και να επιτίθενται σε επικριτές και διαφωνούντες χαρακτηρίζοντάς τους πράκτορες του ιμπεριαλισμού ή φασίστες. Όταν ο Στάλιν εισέβαλε στην ανατολική Πολωνία, αυτό παρουσιαζόταν ως αμυντική αναγκαιότητα και «πορεία απελευθέρωσης». Ακόμη και μπροστά σε αδιαμφισβήτητη βία και θάνατο, οι κομμουνιστές διδάσκονταν να παραμερίζουν τις πράξεις του Στάλιν, επειδή η αποδυνάμωση της ΕΣΣΔ θα βοηθούσε μόνο τους εχθρούς της. Αυτό περιλάμβανε και τη ναζιστική Γερμανία, μέχρι το Σύμφωνο Στάλιν–Χίτλερ το 1939, που οδήγησε τα κομμουνιστικά κόμματα να υπερασπίζονται αυτό το Σύμφωνο ως στρατηγικά αναγκαίο. Όπως είναι εύκολο να φανταστεί κανείς, αυτή η στάση ήταν δύσκολα αποδεκτή από κόμματα που αγωνίζονταν ενάντια στον φασισμό. Μετά τη λήξη του Συμφώνου και την είσοδο της ΕΣΣΔ στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το Κομμουνιστικό Κόμμα Αυστραλίας υποστήριξε την αύξηση της παραγωγής και υιοθέτησε πολιτική μη απεργίας, με στελέχη να κατηγορούν απεργούς ότι «βοηθούν τον Χίτλερ». Η καταστολή των αναρχικών από την ΕΣΣΔ κατά την Ισπανική Επανάσταση του 1936, καθώς και η συντριβή της Ουγγρικής Επανάστασης το 1956 με τεθωρακισμένα, είχαν διεθνή απήχηση. Για πολλούς κομμουνιστές, αυτό έδειξε ότι οι ανεξάρτητες εργατικές εξεγέρσεις δεν είχαν θέση σε μια καμπιστική πραγματικότητα. Ή υποταγή σε έναν μοναδικό ηγέτη, ή θάνατος. Παρ’ όλα αυτά, υπήρχαν ακόμη κομμουνιστικά κόμματα που υπερασπίζονταν αυτές τις πρακτικές, οδηγώντας περισσότερους επαναστάτες στο να εγκαταλείπουν τον κομμουνισμό.
Ενώ ο Μάο δεν επέβαλλε τη γραμμή του με τον ίδιο τρόπο, αντιμετωπιζόταν ως ευαγγέλιο. Οι θάνατοι αποδίδονταν σε φυσικές καταστροφές, ενώ οποιαδήποτε αναφορά σε λιμό χαρακτηριζόταν «αντισοσιαλιστική». Όταν δεν μπορούσε να αρνηθεί, υποστηριζόταν ότι ο Μάο δεν γνώριζε ή δεν το επιθυμούσε.
Οι Κουβανοί αναρχικοί εξόριστοι υπέστησαν επίσης εκτεταμένη προπαγάνδα δυσφήμισης με σοβιετική υποστήριξη. Ο Frank Fernandez περιγράφει τη βία υπό τον Κάστρο: απεργίες καταπνίγονταν, ηγέτες φυλακίζονταν ή σκοτώνονταν. Ακόμη και οργανώσεις όπως η FAU (Αναρχική Ομοσπονδία Ουρουγουάης) υποστήριζαν το καθεστώς λόγω της επιτυχημένης προπαγάνδας. Ωστόσο, τέτοιες εκστρατείες είναι καταδικασμένες να καταρρεύσουν μπροστά σε μαρτυρίες επιζώντων.
Οι ΗΠΑ, από την άλλη, υποστήριξαν αντικομμουνιστικά καθεστώτα και διεξήγαγαν πολέμους και μυστικές επιχειρήσεις για να αναχαιτίσουν τον «κομμουνισμό». Η σχετική προπαγάνδα περιλάμβανε υπερβολές και κατασκευές ψεμάτων. Παρ’ όλα αυτά, η ίδια η βία των καμπιστών μιλά από μόνη της.
Η σχετική αντικομμουνιστική προπαγάνδα έχει καταφύγει σε πολυάριθμες παραποιήσεις. Οι απειλές για κουβανικά βιολογικά όπλα, οι κινεζικές τεχνικές ελέγχου του νου, οι υπερβολικοί αριθμοί πυραύλων της ΕΣΣΔ, για να αναφέρουμε μερικά παραδείγματα. Δυστυχώς για τους καμπιστές, η βίαιη κληρονομιά τους μιλάει από μόνη της, ανεξάρτητα από τις προσπάθειες των ΗΠΑ για την καταστολή των ανταρτών. Ιστορικά, θεωρούσαν την άρνηση της δικής τους βίας και των στρατηγικών τους λαθών ως ζωτικής σημασίας για την καταπολέμηση του ιμπεριαλισμού. Ενώ το μίσος για τις ΗΠΑ είναι δικαιολογημένο, η συνέχιση της παράδοσης του Ψυχρού Πολέμου να αποποιούνται κάθε ευθύνης απλώς συσκοτίζει τα ελαττώματα της στρατηγικής των στρατοπέδων — ότι η εργατική τάξη, και η οικονομική της επιρροή, είναι αναλώσιμη, ενώ τα καπιταλιστικά κράτη δεν είναι.
Ο καμπισμός σήμερα
Ενώ η αποφυγή της κριτικής προς μη Δυτικές χώρες συνήθως εξυπηρετεί το σκοπό να μην δημιουργηθεί το κατάλληλο κλίμα για εισβολή των ΗΠΑ, αυτό που λείπει είναι μια πειστική ανάλυση για το αν η σημερινή αμερικανική κυβέρνηση ακολουθεί τις ίδιες διαδικασίες δημιουργίας κλίματος όπως κατά την εποχή Μπους ή κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Η Αριστερά σήμερα δεν ασκεί καμία ουσιαστική επιρροή στη στάση της παγκόσμιας εργατικής τάξης που θα μπορούσε να κάνει την «Αυστραλία» ή τις ΗΠΑ να διστάσουν έστω και για λίγο. Δεν έχουμε πραγματική δύναμη στα συνδικάτα, ακόμη και τα πολιτικά κόμματα που δημιουργήθηκαν για να εκπροσωπούν τα συμφέροντα της εργατικής τάξης είναι σήμερα αδιακρίτως παρόμοια με τα ακροδεξιά κόμματα. Η δύναμη που έχει η Αριστερά να δώσει το «πράσινο φως» για εισβολή φαίνεται υπερβολικά υπερεκτιμημένη. Τουλάχιστον, η αστυνόμευση των δημοσιευμάτων μικρών αριστερών ομάδων ή των αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στην «Αυστραλία» και αλλού δεν φαίνεται να ήταν ο παράγοντας που καθόρισε αν ο Τραμπ θα εισέβαλε στο Ιράν ή όχι. Αλλά αν εφαρμόσουμε αυτή τη λογική αντίστροφα, μήπως οι υποστηρικτές της θεωρίας της συνωμοσίας δημιουργούν το κλίμα που επιτρέπει στον ιρανικό στρατό να καταστέλλει τους διαδηλωτές, όταν επιμένουν ότι τα παράπονα δεν προέρχονται από τον ιρανικό λαό, αλλά αποκλειστικά από πράκτορες της Μοσάντ ή της CIA; Οι «έγχρωμες επαναστάσεις» είναι ευκολότερο να πραγματοποιηθούν όταν η εργατική τάξη έχει ήδη εκφράσει τα παράπονά της διαδεδομένα. Τα βίαια καθεστώτα απλώς διευκολύνουν την αποσταθεροποίηση — το να κατηγορούμε τους Ιρανούς διαδηλωτές για τη δική τους μοίρα είναι κάτι παραπάνω από αηδιαστικό. Οι υποστηρικτές του «Camp» συχνά κάνουν περιφραστικές αναφορές, μιλώντας για το πόσο σοβαροί είναι, για το ότι δεν είναι ιδεαλιστές ή φιλελεύθεροι όπως η υπόλοιπη αριστερά. Αναφέρουν τις φρικαλεότητες ενός κόσμου υπό τον απόλυτο έλεγχο των αμερικανικών συμφερόντων, αλλά στην έντασή τους παραλείπουν να προτείνουν μια στρατηγική που να είναι πραγματικά ικανή να το αποτρέψει αυτό. Αντίθετα, η στρατηγική τους βασίζεται στο να ζουν και να πεθαίνουν τεράστια τμήματα της εργατικής τάξης υπό αυταρχικά καθεστώτα, ως άμυνα ενάντια στην ιμπεριαλιστική επέμβαση. Αν η εργατική τάξη εξεγερθεί με τρόπο που δεν τους αρέσει, θα αρχίσουν να «καθαρίζουν» την κρατική βία και να αγνοούν τις δηλώσεις των οργανώσεων της εργατικής τάξης στο πεδίο. Αλλά με ποιο σκοπό, εκτός από το να κερδίσουν την δυσπιστία και να υποστηρίξουν την αποδεκάτιση των ίδιων των κοινοτήτων της εργατικής τάξης που πρέπει να οργανωθούν για να κλείσουν τα οικονομικά σημεία-κλειδιά ενάντια στους ιμπεριαλιστές; Ξεφλουδίστε τη ρητορική και τα λόγια των δημοσίων σχέσεων και μια σάπια στρατηγική αποκαλύπτεται.
Ο καμπισμός είναι ανήθικος
Οι καμπιστές σήμερα είτε είναι τόσο παρασυρμένοι από την κατάσταση ώστε να μην συνειδητοποιούν ότι η ριζοσπαστική τους κουλτούρα βασίζεται στο να λένε ψέματα για λογαριασμό δικτατόρων, είτε συνειδητοποιούν ότι λένε ψέματα και έχουν δικαιολογήσει γιατί αυτό είναι σημαντικό. Σε κάθε περίπτωση, αυτή η συμπεριφορά θα έπρεπε να είχε μείνει στον Ψυχρό Πόλεμο. Δεν είναι η συμπεριφορά επαναστατών με αρχές που ακολουθούν μια στρατηγική ικανή να πείσει τις μάζες να υιοθετήσουν τις κομμουνιστικές ιδέες. Ακόμα κι αν παραδεχόμασταν ότι δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για να ασκήσουμε κριτική σε ηγέτες χωρών που δέχονται εισβολή από τις ΗΠΑ, είναι σίγουρα αντιπαραγωγικό να μιλάμε για την «κυριαρχία» φασιστικών ηγεσιών ή να αποσπάμε την προσοχή από μαρτυρίες για κρατική βία και εκτελέσεις με επιχειρήματα του τύπου «και εσείς;» και ψευδοεπιχειρήματα. Οι «καμπιστές» του χθες προκάλεσαν ανεπανόρθωτη ζημιά στις προοπτικές του παγκόσμιου κομμουνισμού, αλλά οι ήρωές τους τουλάχιστον φορούσαν κόκκινα. Οι σημερινοί υποστηρικτές των στρατοπέδων αναγκάζονται να υπερασπίζονται τον Άσαντ ή το ιρανικό καθεστώς που προέβη σε μαζικές εκτελέσεις κομμουνιστών και συνδικαλιστών. Αν αυτοί είναι οι παίκτες της «ομάδας» σας, ίσως θα θέλατε να επανεξετάσετε τους κανόνες του παιχνιδιού. Μια στοιχειώδης ανάλυση του καπιταλισμού αποδεικνύει ότι δεν θα έλειπαν οι αδίστακτοι ιμπεριαλιστές για να καλύψουν οποιοδήποτε κενό αφήσει η ήττα του αμερικανικού ιμπεριαλισμού. Αρκεί να κοιτάξουμε την ιμπεριαλιστική κληρονομιά ορισμένων ηγετών του στρατοπέδου. Το γεγονός ότι οι καμπιστές ξοδεύουν τόσο πολύ χρόνο για να δικαιολογήσουν γιατί η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία δεν είναι ιμπεριαλισμός, ή πώς η Κίνα δεν έχει ιμπεριαλιστικούς/νεοαποικιακούς στόχους στην Αφρική, λέει πολλά για την ιδεολογία τους. Τι σκληρή μοίρα να πρέπει να υπερασπίζεσαι και να διαστρεβλώνεις την πραγματικότητα για να κάνεις δημόσιες σχέσεις για καπιταλιστικά έθνη-κράτη που σαφώς δεν μοιράζονται τον στόχο σου για τον παγκόσμιο κομμουνισμό. Ενώ η άρχουσα τάξη των ΗΠΑ αποτελείται από φανατικούς ιμπεριαλιστές που πρέπει να συντριβούν, και ενώ διατηρούμε μια επαναστατική ντεφετιστική στάση απέναντι στις ιμπεριαλιστικές επιδιώξεις της δικής μας κυβέρνησης, είναι αυτονόητο ότι ο ιμπεριαλισμός δεν θα νικηθεί ποτέ με μια στρατηγική που διατηρεί και ενισχύει τους καπιταλιστικούς τρόπους παραγωγής και καταστέλλει την αντίσταση της εργατικής τάξης όπου κι αν εκδηλώνεται. Μετά τη σινοσοβιετική ρήξη, τη διάλυση της ΕΣΣΔ, μια αναμφισβήτητη κληρονομιά βίας, εισβολών και μαζικών αποχωρήσεων από τα κομμουνιστικά κόμματα σε όλο τον κόσμο, το γεγονός ότι οι καμπιστές εξακολουθούν να συμπεριφέρονται σαν να είναι οι μοναδικοί υπερασπιστές του παγκόσμιου σοσιαλισμού είναι τόσο αξιολύπητο όσο και λανθασμένο.
Ο διεθνισμός είναι η μόνη απάντηση
Κυρίως, ένα διεθνές εργατικό κίνημα ικανό να αμυνθεί ενάντια στον ιμπεριαλισμό δεν θα οικοδομηθεί με τη συστηματική καταστροφή ανεξάρτητων εργατικών οργανώσεων σε όλο τον κόσμο, με σκοπό την ενίσχυση της εξουσίας καπιταλιστικών κρατών που διοικούνται από μια χούφτα γραφειοκράτες που επιδιώκουν την αυτοσυντήρησή τους. Ομοίως, η προσδοκία ότι τμήματα της παγκόσμιας εργατικής τάξης θα θυσιαστούν για το καλό της ομάδας και θα ανεχθούν βίαιες δικτατορίες, είτε «κομμουνιστικές» είτε φασιστικές, για κάποια κακώς σχεδιασμένη υπόσχεση ενός μελλοντικού κόσμου, θα πρέπει να απορριφθεί ως κυριολεκτικά αδύνατη.
Για τους αναρχικούς και τους άλλους επαναστάτες που ενδιαφέρονται να οικοδομήσουν ένα διεθνές εργατικό κίνημα ικανό να συντρίψει τον παγκόσμιο καπιταλισμό, θα πρέπει πρώτα να αποδεχτούμε ότι οι αγώνες άλλων λαών υπάρχουν πραγματικά και δεν μπορούν να αναχθούν σε επιχειρήσεις της CIA.
Για τους διεθνιστές, τόσο μαρξιστικού όσο και αναρχικού προσανατολισμού, ο άξονας της αντίστασης δεν μπορεί να είναι τα καπιταλιστικά, φασιστικά ή θεοκρατικά κράτη, ενώ για τους αναρχικούς δεν μπορεί να είναι καθόλου το κράτος. Η αντίσταση και η δύναμη για την καταπολέμηση του ιμπεριαλισμού γεννιούνται από την ελεύθερη οργάνωση των εργαζομένων και των καταπιεσμένων λαών. Αν θέλουμε να αντισταθούμε στην καπιταλιστική εκμετάλλευση, την ιμπεριαλιστική επέμβαση ή τον κληρικό φασισμό, οι εργαζόμενοι πρέπει να είναι ενδυναμωμένοι, άρτια οργανωμένοι, να ελέγχουν τα συνδικάτα τους και να είναι σε θέση να συντονίζουν τη δράση τους διεθνώς. Αυτό είναι το πρόγραμμα των αναρχικών κομμουνιστών σήμερα. Το να επιτρέπουμε, να δικαιολογούμε, να αγνοούμε, να εξαλείφουμε ή να ασκούμε την καταπίεση της εργατικής τάξης οπουδήποτε μας οδηγεί σε έναν δρόμο που είναι άμεσα αντίθετος προς αυτόν τον στόχο. Ενώ οι στρατοπέδιοι μπορεί να μας αποκαλούν πράκτορες της CIA ή ιδεαλιστές, οι αληθινοί αντεπαναστάτες και ιδεαλιστές είναι εκείνοι που πιστεύουν ότι η αποδεκάτιση της εργατικής τάξης θα μπορούσε ποτέ να ανοίξει το δρόμο για ένα κομμουνιστικό μέλλον.
Η Arc Up καλωσορίζει όλους όσοι αμφισβητούν τις καμπιστικές ιδέες και επιθυμούν να εξερευνήσουν εναλλακτικές λύσεις μέσα από τη σειρά μαθημάτων μας για τον αναρχισμό της ταξικής πάλης.
*Το campism (στρατοπεδισμός) στα ελληνικά αποδίδεται συχνά περιφραστικά ως «λογική των στρατοπέδων» ή «στρατοπεδική προσέγγιση». Αναφέρεται σε μια πολιτική ανάλυση, συνήθως της Άκρας Αριστεράς, που υποστηρίζει οποιαδήποτε πλευρά αντιτίθεται στη Δύση (αντι-ιμπεριαλιστικό στρατόπεδο), ανεξαρτήτως της φύσης του καθεστώτος της.
**Το αγγλικό πρωτότυπο δημοσιεύεται εδώ: https://arcup.org/blog/2026/03/17/campism/ Απόδοση: Ούτε Θεός Ούτε Αφέντης.
***Η Arc Up είναι αναρχική κομμουνιστική ομάδα που δρα σε περιοχές της Μελβούρνης και δεν αποτελεί (τουλάχιστον για την ώρα) μέρος της Anarchist Communist Federation (ACF - Αναρχοκομμουνιστική Ομοσπονδία).
