logo2

Ούτε Θεός - Ούτε Αφέντης

Κατηγορίες Άρθρων

Παράρτημα II. Καταστατικό Σοσιαλιστικού Συνδέσμου «Κόσμος»

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Α’

Αίτιον της ιδρύσεως

Άρθρ. 1.

Αίσθημα υψίστης δικαιοσύνης εξεγειρόμενον εν τη συνειδήσει παντός ακούοντος και αισθανόμενου, βλέποντος και συγκινουμένου και σκεπτομένου εν αγάπη υπέρ του πάσχοντος πλησίον αυτού – ακούοντος τας κατακραυγάς και τας οιμωγάς των αδικουμένων, βλέποντες τα αδικήματα τα ανά πάσαν στιγμήν του καθ’ ημέραν βίου κακούργως διαπραττόμενα υπό την προστασίαν των νόμων του Καθεστώτος - υπαγορεύει την λήψιν συντόνων μέτρων τεινόντων προς την κατάργησιν και αντικατάστασιν του αδικούντος τούτου Καθεστώτος.

Άρθρ. 2.

Παντός καθεστώτος έργου και δημιουργήματος όντος της διανοίας και της από κοινού συμπράξεως και ενεργείας των ανθρώπων, τοις ανθρώποις δέδοται η συντήρησις ή η κατάργησις και η προς τα βελτίω επί νέων όλως βάσεων σύνταξις αυτού – ως εκ τούτου.

Σκοπός της ιδρύσεως

.

Άρθρ. 3.

Μόρφωσις και σύμπηξις νέας Κοινωνίας ερειδομένης επί της από κοινού κτήσεως και χρήσεως πάντων των επιγείων και βιωτικών αγαθών, όπως κοινήν και ανενόχλητον παρέχει η φύσις την χρήσιν του φωτός και του αέρος. Ίνα απηλλαγμένου ούτω του ανθρώπου από τον ζυγόν της δυναστείας της περί την αύριον μερίμνης δυνηθή να προκόψη ηθικώς.

Μέσα

Άρθρ. 4.

Διάδοσις και εξάπλωσις της Πίστεως ότι το ήδη παρά το δίκαιον και την ηθικήν δεσπόζον κοινωνικόν καθεστώς δύναται και πρέπει να μεταβληθή – το δια την διάδοσιν ταύτην.

Πρόγραμμα

Η κοινωνία πρέπει να βασίζεται επί της αγάπης.

Δια να βασισθή επί της αγάπης όλων δέον να εκλείψη ο συναγωνισμός.

Δια να εκλείψη ο συναγωνισμός πρέπει όλοι να έχουν το αυτό συμφέρον.

Δια να έχουν όλοι το αυτό συμφέρον και ίνα βασιλεύη η γενική και καθολική αγάπη, εξ ης και μόνης η πρόοδος – Έπεται.

Κατάργησις της δυναστείας του Κεφαλαίου, ήτοι της χρηματοκρατίας.

Δια να καταργηθεί η χρηματοκρατία, ανάγκη, πάσαι αι ατομικαί ιδιοκτησίαι, πάντα τα εν γένει τα παραγωγά πλούτου μέσα, τα της συγκοινωνίας, το έδαφος, τα επί και υπό το έδαφος, τα τε ορατά και τα αόρατα εν περιλήψει να κηρυχθώσι πάντα κτήμα της ολομελείας του Κοινού ως ο αήρ και ο ήλιος. Δια να εγερθεί επί των ερειπίων της χρηματοκρατίας και να εδραιωθή το νέον τούτο Καθεστώς επί της αλληλεγγύης, οφείλει να εγγυηθή ότι παν άτομον θα έχη εξησφαλισμένα δια βίου τροφήν, ενδυμασίαν και στέγην, ότι θα παραλαμβάνη, θα βρεφοκομή, θα νηπιαγωγή, θα διατρέφη και θα εκπαιδεύη παν βρέφος ερχόμενον εν τω κόσμω.

Θα εγγυηθή ότι η ελευθερία του προσώπου, του λόγου και της συνειδήσεως είνε απαραβίαστος.

Ότι θα καταργήση πάσαν σωματικήν ποινήν.

Ότι αντί νοσοκομείων θα έχη υγειοκομεία, θα παρέχη εις τους ανθρώπους αντί ελεημοσύνης δικαιώματα και θα διδάσκη αντί του ψεύδους την αλήθειαν. Εις αντάλλαγμα πάντων τούτων έκαστον άτομον θα εισφέρη ως λίθον του οικοδομήματος τούτου την ατομικήν του αυτοπροαίρετον εργασίαν κατά την κλίσιν και ιδιοφυΐαν αυτού, ήτις εργασία θ’ ανυψωθή εις την περιωπήν εκείνην, την διέπουσαν το όλον κοινωνικόν Καθεστώς, του οποίου θα είνε η κυρία και θεμελιώδης βάσις.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Β’

Άρθρ. 5.

Ο περί υπάρξεως αγών, ο εξασφαλίζων εις τον νικώντα το κτηνικόν μέρος του βίου του ανθρώπου υπό το νυν Καθεστώς, εξαναγκάζει τους πολλούς να τρέπωνται εις έργα αλλότρια των τε σωματικών και διανοητικών κλίσεων και δυνάμεών των. Κατ’ αναπόδραστον λοιπόν ανάγκην οι βιοπαλαισταί ούτοι, ως υποκείμενοι εις την πεπολιτισμένην ταύτην σωματεμπορίαν του λήγοντος 19ου αιώνος τάσσονται εις εν οιονδήποτε επάγγελμα, υπηρεσίαν ή εργασίαν. Οι τοιούτοι, αποδεχόμενοι και ενστερνιζόμενοι το ανωτέρω πρόγραμμα κατά τε το γράμμα και το πνεύμα αυτού, τουτέστιν αποκτώντες το φωτίζον, το ανθρωπικόν έτερον μέρος του βίου του ανθρώπου οφείλουσιν ούτοι προ πάντων να ώσι το υπόδειγμα και ο τύπος του αυστηρού θεράποντος των καθηκόντων, άτινα εν τη κοινωνία του νυν Καθεστώτος ανέλαβον, εξαιρουμένων των προς βελτίωσιν της θέσεώς των προσπαθειών, πάντες δε, εξ ανάγκης, οφείλουσιν υπακοήν εις τους κειμένους νόμους, ακολουθούντες την σοφήν γνώμην αρχαίου φιλοσόφου το «πείθειν ή πείθεσθαι». Διό, μέχρις ότου πεισθώσι τα πλήθη και πληθυνθή η γνώσις, γίνονται δεκτά εις τον σύνδεσμον Κόσμος.

Μέλη

Άρθρ. 6.

Της πραγματοποιήσεως και εμπράκτου εφαρμογής του ανωτέρου προγράμματος αφορώσης ουχί το λίαν προσεχές μέλλον, του δε Συνδέσμου ημών ευρισκομένου εν τω σταδίω τω μορφωτικώ του φρονήματος τούτου, και εν τη αποστολή της διαδόσεως του φρονήματος τούτου, αυτή αύτη η αποστολή επιτάσσει εις τον Σύνδεσμον να έχη τας πύλας αυτού ηνεωγμένας εις πάντα προσερχόμενον και ασπαζόμενον τας αρχάς του ανωτέρω προγράμματος. Κατά συνέπειαν γίνονται δεκτά εις τον Σύνδεσμον Κόσμος μέλη, άνδρες και γυναίκες πάσης εθνικότητος, φυλής, θρησκεύματος ή άνευ θρησκεύματος, πεπαιδευμένοι ή απαίδευτοι, επιστήμονες ή ανεπιστήμονες, εγγράμματοι ή αγράμματοι, πλούσιοι ή πένητες, εργοστασιάρχαι ή εργάται, εργαζόμενοι ή αργούντες ένεκα λόγων ανεξάρτητων της θελήσεώς των, δίκαιοι ή αμαρτωλοί.

Άρθρ. 7.

Τα μέλη του συνδέσμου Κόσμος θα ονομάζωνται Κόσμιοι, ουχί μόνο προς διάκρισιν άλλων εν Αθήναις σοσιαλιστικών συλλόγων, αν υφίστανται ούτοι, αλλ’ ίνα και κατά την διττήν της λέξεως σημασίαν, αναμιμνησκόμενοι ανά πάσαν του βίου στιγμήν ότι φέρουσι το επίθετον Κόσμιοι, κοσμίως φέρωνται κατά τε τον έμπρακτον αυτών βίον, τας συνεδριάσεις του Συνδέσμου, και τα προς αλλήλους συνηθείας.

Άρθρ. 8.

Τα μέλη του Συνδέσμου διαιρούνται εις τακτικά και αντεπιστέλλοντα. Και τακτικά μεν είνε τα εν Αθήναις και Πειραιεί διαμένοντα, αντεπιστέλλοντα δε τα εκτός Αθηνών και Πειραιώς διαμένοντα και δια δηλώσεώς των παραδεχθέντα την εγγραφήν αυτών εις τον Σύνδεσμον.

Άρθρ. 9.

Μέλος τακτικόν απερχόμενον των Αθηνών η του Πειραιώς και εγκαθιστάμενον αλλαχού θεωρείται αντεπιστέλλον.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Γ’

Καθήκοντα και υποχρεώσεις των μελών

Άρθρ. 10.

Έκαστον μέλος οφείλει να προσέρχηται εις τα τακτικάς συνεδριάσεις του Συνδέσμου, καλούμενον δε υπό της Επιτροπής και εις τα εκτάκτους, εκτός αν αποχρώντες λόγοι υπ’ αυτού προς την Επιτροπήν γνωστοποιούμενοι, το εμποδίσουν.

Άρθρ. 11.

Παν μέλος οφείλει να εργάζηται προς ευόδωσιν και διάδοσιν του προγράμματος και των αρχών του Συνδέσμου, απόδειξις δε τούτου θα είνε η εις τον Σύνδεσμον τη ενεργεία αυτού προσηλύτισις και εγγραφή νέων μελών.

Άρθρ. 12.

Παν μέλος όπερ ήθελεν αντιληφθή τι ή πληροφορηθή προς βλάβην ή όφελος του Συνδέσμου, υποχρεούται να το ανακοινοί πάραυτα εις την Επιτροπήν.

Άρθρ. 13.

Αναφυομένης διαφοράς οιασδήποτε μεταξύ δύο ή πλειόνων μελών, οι ενδιαφερόμενοι οφείλουσι, πριν ή προσφύγωσιν εις τα δικαστήρια, να υποβάλωσι την διαφοράν των εις την διαιτησίαν της Επιτροπής, ήτις καταβάλλει προσπαθείας προς συνδιαλλαγήν.

Άρθρ. 14.

Εις ουδέν των τακτικών μελών επιτρέπεται δημοσίευσις έχουσα χαρακτήρα σοσιαλιστικόν άνευ της συναινέσεως της Επιτροπής, παν δε μέλος παραβαίνον την παρούσαν διάταξιν διαγράφεται του καταλόγου των μελών.

Άρθρ. 15.

Τα μέλη οφείλουσι να παρέχωσι προς άλληλα πάσαν εφικτήν βοήθειαν και συνδρομήν.

Άρθρ. 16.

Τα μέλη οφείλουσι να προσαγορεύωσιν άλληλα δια της λέξεως αδελφός.

Άρθρ. 17.

Έκαστον μέλος υποχρεούται να καταβάλη άπαξ μεν ως δικαίωμα εγγραφής τουλάχιστον δραχμήν μίαν, εβδομαδιαίαν δε συνδρομή λεπτά 25.

Άρθρ. 18.

Παν μέλος δύναται να καταβάλλη την ανωτέρω συνδρομήν προπληρωτέαν κατά μήνα, τριμηνίαν ή κατ’ έτος. Εκτός δε τούτου δύναται να προσφέρη οιονδήποτε ποσόν ως δωρεάν εις το ταμείον του Συνδέσμου.

Άρθρ. 19.

Τα αδικαιολογήτως επί εξάμηνον καθυστερούντα την συνδρομήν αυτών μέλη στερούνται του δικαιώματος της ψήφου.

Άρθρ. 20.

Τακτικόν μέλος προτιθέμενον ν’ αναχωρήση της έδρας του Συνδέσμου, επίσης και αντεπιστέλλον ερχόμενον εις αυτήν, οφείλει να γνωστοποιήση τούτον εις την Επιτροπήν του Συνδέσμου.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Δ’

Δικαιώματα των μελών και Αρχαιρεσίαι

Άρθρ. 21.

Πάντα τα τακτικά μέλη έχουσι το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι.

Άρθρ. 22.

Άπαντα τα τακτικά μέλη συνέρχονται αυτοδικαίως κατά την πρώτην Κυριακήν του Μαρτίου εκάστου έτους εις ετησίαν γενικήν συνέλευσιν δια τας αρχαιρεσίας του Συνδέσμου εν τω δια προηγουμένης δημοσιεύσεως της Επιτροπής οριζομένω τόπω.

Άρθρ. 23.

Ένα μήνα προ της ετησίου γενικής συνελεύσεως η Επιτροπή συγκαλεί τα μέλη εις έκτακτον συνεδρίασιν προς εκλογήν τριμελούς Εξελεγκτικής Επιτροπής, εντολής εχούσης να εξελέγξη την λογοδοσίαν της υφισταμένης Επιτροπής, τα του ταμείου κ.λπ., μη διακοπτόμενης ως εκ τούτου της τακτικής λειτουργίας της υφισταμένης Επιτροπής μέχρις της ημέρας της γενικής συνελεύσεως των αρχαιρεσιών, καθ’ ην και μόνην παύεται λειτουργούσα η τέως Επιτροπή.

Άρθρ. 24.

Κατά την γενικήν συνέλευσιν η συνεδρίασις διευθύνεται υπό της τριμελούς Εξελεγκτικής Επιτροπής κατά την εξής τάξιν. Ο πρεσβύτερος των μελών αυτής προεδρεύει της συνεδριάσεως, ο νεώτερος εκτελεί χρέη γραμματέως, ο δε τρίτος εισηγητού, αναγιγνώσκων την γραπτήν επί των πεπραγμένων λογοδοσίαν της τέως Εφορευτικής Επιτροπής και εισηγούμενος εις την συνέλευσιν το πόρισμα της ιδίας εξελέγξεως επί παντός ζητήματος των πεπραγμένων της τέως Επιτροπής της λογοδοσίας αυτής ως επίσης και του ταμείου, μεθ’ ο καλεί τα μέλη προς ψηφοφορίαν δια την εκλογήν των νέων αρχών, μετά την εκλογήν των οποίων η Εξελεγκτική Επιτροπή παραδίδουσα εις τα νέας αρχάς τα αρχεία του Συνδέσμου καταθέτει την εντολήν της.

Άρθρ. 25.

Κατά τας αρχαιρεσίας ρητώς απαγορεύεται η υποψηφιότης και εκλογή των μελών της τέως Επιτροπής, εξαιρουμένου του ταμείου, του οποίου η υποψηφιότης δύναται να επαναλαμβάνηται πάντοτε.

Άρθρ. 26.

Ο γραμματεύς εκλέγεται υπό της Επιτροπής εκ των μελών του Συνδέσμου.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ε’

Περί συνεδριάσεων

Άρθρ. 27.

Αι συνεδριάσεις διαιρούνται εις τακτικάς, εκτάκτους και ετησίας. Αι τακτικαί γίνονται καθ΄ εκάστην δεκαπενθημερίαν, αι έκτακται οσάκις ήθελε προσκληθή υπό της Επιτροπής, αι δ’ ετήσιαι κατά τας διατάξεις του Άρθρου 22.

Άρθρ. 28.

Η απαρτία της συνελεύσεως μόνον κατά τας ετησίας συνεδριάσεις αποτελείται εκ του ημίσεως πλέον ενός των τακτικών μελών, η δε νόμιμος πλειονοψηφία εκ του ημίσεως των παρευρισκομένων μελών πλέον ενός. Εν ελλείψει δε απαρτίας συνεδριάσεως τινος προσκαλούνται αύθις τα μέλη εντός 15 ημερών, οπότε η συνεδρίασις θεωρείται εν απαρτία, οσοσδήποτε και να είνε ο αριθμός των παρευρισκομένων.

Άρθρ. 29.

Πάσα κατά πλειοψηφίαν ληφθείσα απόφασις ισχύει και δια τα μη παρευρεθέντα εις την συνεδρίασιν μέλη. Εν περιπτώσει δε ισοψηφίας εν συνεδριάσει του Συνδέσμου αποφασίζει η Επιτροπή, εν δε ταις ιδιαιτέραις συνεδριάσει της Επιτροπής εν περιπτώσει ισοψηφίας αποφασίζει ο ημερησίως προεδρεύων.

Άρθρ. 30.

Η απαρτία εν ταις εκτάκτοις συνεδριάσεσιν αποτελείται τουλάχιστον παρευρισκομένων του ενός τρίτου των τακτικών μελών πλέον ενός, ειδοποιουμένων προς τούτο παρά της Επιτροπής είτε δημοσιογραφικώς, είτε εγγράφως ή και προφορικώς.

Άρθρ. 31.

Δια τας κατά δεκαπενθήμερον τακτικάς συνεδριάσεις, ως αφωρώσας ουχί μόνο την συνέντευξιν των μελών αλλά κυρίως την από του βήματος διδασκαλίαν εις το Κοινόν, τουτέστιν εις πάντας τους προσερχομένους είτε διατελούσιν ούτοι μέλη είτε μη, δεν υπάρχει λόγος απαρτίας.

Άρθρ. 32.

Αι κατά δεκαπενθήμερον τακτικαί συνεδριάσεις προεδρεύονται υφ’ ενός των μελών της Επιτροπής εκ περιτροπής κατά την αλφαβητικήν τάξιν του ονομαστικού καταλόγου, ως επίσης και αι έκτακτοι.

Άρθρ. 33.

Κατά τας ιδιαιτέρας συνεδριάσεις της Επιτροπής η απαρτία αποτελείται παρευρισκομένων τουλάχιστον των 4 μελών αυτής. Ισχύουσι δε αι κατά πλειοψηφίαν αποφάσεις αυτής.

Άρθρ. 34.

Τας ιδιαιτέρας συνεδριάσεις της Επιτροπής διευθύνει εν έκαστον των μελών αυτής εκ περιτροπής κατά την αλφαβητικήν τάξιν του ονομαστικού καταλόγου.

Άρθρ. 35.

Τα πρακτικά των συνεδριάσεων του Συνδέσμου καταχωρίζονται εις επί τούτου βιβλίον και υπογράφονται υπό των παρευρισκομένων μελών της Επιτροπής και του γραμματέως, ως επίσης και τα πρακτικά των ιδιαιτέρων συνεδριάσεων της Επιτροπής.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΣΤ’

Καθήκοντα Εφορευτικής Επιτροπής

Άρθρ. 36.

Η Εφορευτική Επιτροπή, εις ην και μόνη ανατίθεται η ανωτάτη εποπτεία και διεύθυνσις του Συνδέσμου, οφείλει α) αγρύπνως να επιβλέπη την αυστηράν τήρησιν των αρχών και του προγράμματος του Καταστατικού υπό των μελών κατά τε τας συνεδριάσεις αυτών και την εν γένει πορείαν του Συνδέσμου, β) το οικονομικόν μέρος του Συνδέσμου, γ) τα δημοσιεύματα αυτού, δ) την διεύθυνσιν των διεθνών σχέσεων του Συνδέσμου και ε) την από του βήματος διδασκαλίαν προς το κοινόν κατά τας τακτικάς συνεδριάσεις, οσάκις εγκρίνει τους διδάξοντες ή αναγνώσοντας.

Άρθρ. 37.

Προκειμένου περί διαδηλώσεων, συλλαλητηρίων ή περί πολιτικής πορείας οιασδήποτε του Συνδέσμου και εν γένει περί παντός ζητήματος σπουδαίου, αφορώντος αυτήν την ύπαρξιν και τον σκοπόν του Συνδέσμου, η Επιτροπή καθήκον έχει να προσκαλέση εις έκτακτον συνεδρίασιν τον Σύνδεσμον, όστις δια της αποφάσεώς του υποδεικνύει την πορείαν και τα ληπτέα μέτρα, τα οποία οφείλει να ακολουθήση η Επιτροπή.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ζ’

Καθήκοντα Ταμίου

Άρθρ. 38.

Ο ταμίας οφείλει να τηρεί τακτικόν βιβλίον εσόδων και εξόδων, εις το οποίον να καταγράφη πάντα τα εισπραττόμενα χρήματα και πάσας τας πληρωμάς, τας οποίας εκτελεί κατόπιν εντάλματος εκδιδομένου υπό της Επιτροπής ενυπογράφου υπ’ αυτής κι ενσφραγίστου, είνε δε προσωπικώς υπεύθυνος δια πάσαν πληρωμήν μη κατά τα άνω οριζόμενα γινομένην. Προς τούτοις οφείλει καθ’ εκάστην τριμηνίαν να δίδη λογοδοσίαν της καταστάσεως του ταμείου ενώπιον το Συνδέσμου εν τακτική συνεδριάσει, επικυρουμένην δια της υπογραφής της Εφορευτικής Επιτροπής.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Η’

Καθήκοντα γραμματέως

Άρθρ. 39.

Ο γραμματεύς οφείλει να συντάττη εν τω οικείω βιβλίω τα πρακτικά των συνεδριάσεων του τε Συνδέσμου και της Επιτροπής, να καταγράφη εν τω μητρώω τα ονόματα των τε τακτικών και αντεπιστελλόντων μελών, να τηρή την αλληλογραφίαν του Συνδέσμου κατά τας υπαγορεύσεις της Επιτροπής, να φυλάττη τα αρχεία του Συνδέσμου και να εκτελή εν γένει πάσαν γραφικήν εργασίαν επιβαλλομένην υπό των αναγκών της υπηρεσίας του Συνδέσμου. Να τηρή πρωτόκολλον εν τω οποίω να καταχωρίζη περίληψιν πάντων των εξερχομένων και εισερχομένων εγγράφων, να προσυπογράφη δε τα εντάλματα, τα διπλώματα και εν γένει παν έγγραφον της Επιτροπής.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Θ’

Περί πόρων

Άρθρ. 40.

Πόροι του Συνδέσμου είνε α) η εκ δραχμής εισφορά εγγραφής εκάστου μέλους και η δωδεκάδραχμος ετησία συνδρομή των μελών (άρθρον 17), β) τα κατά προαίρεσιν χορηγούμενα άπαξ του έτους χρηματικά δώρα (άρθρον 53), γ) αι τυχόν ονομαστικαί δωρεαί ή ανώνυμοι εις είδη ή χρήματα παρά τε μελών και φίλων της ιδέας, δ) αι εκ του εκδοθησομένου δημοσιογραφικού οργάνου καθαραί εισπράξεις και ε) πας άλλος απρόβλεπτος χρηματικός πόρος.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ Ι’

Περί δαπανών

Άρθρ. 41.

Ο Σύνδεσμος θέλει συντηρεί αίθουσαν εν η να τηρώνται τα αρχεία και το γραφείον του Συνδέσμου, τον φωτισμόν, τα γραφικά κτλ. Αντί δαπάνης εγκρινομένης υπό της Εφορευτικής Επιτροπής.

Άρθρ. 42.

Θα συντηρή δημοσιογραφικόν όργανον εκπροσωπούν τας αρχάς του Συνδέσμου, άμα ως οι πόροι του ταμείου δύνανται να διαθέσωσι δραχμάς χιλίας επί τω σκοπώ τούτω κατά τους εν ιδιαιτέρω κεφαλαίω του Καταστατικού διαλαμβανομένους όρους.

Άρθρ. 43.

Εν περιπτώσει ασθενείας, δυστυχήματος ή θανάτου τινός των μελών ο Σύνδεσμος θα παρέχη πάσαν αρωγήν, εφ’ όσον οι πόροι του ταμείου το επιτρέπωσι μετά την συμπλήρωσιν του δια την έκδοσιν της εφημερίδος εν τω επομένω άρθρω οριζομένου ποσού, εν απορία δε του ταμείου θα συγκαλήται έκτακτος επί τούτου συνέλευσις προς συλλογήν εράνων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΑ’

Περί Τύπου

Άρθρ. 44.

Η Επιτροπή υποχρεούται, άμα το ταμείον έχη διαθέσιμον το ποσόν των χιλίων δραχμών να προβή εις την έκδοσιν δημοσιογραφικού οργάνου φέροντος τον τίτλον ΚΟΣΜΟΣ (όργανον του εν Αθήναις ομώνυμου Σοσιαλιστικού Συνδέσμου).

Άρθρ. 45.

Προτού δε προβή εις την έκδοσιν οφείλει να καλέση εις έκτακτον συνεδρίασιν τα μέλη, εις α θα υποβάλη την εκλογήν ενός διευθυντού και δύο βοηθών τη συντάξεως της εν λόγω εφημερίδος εξ εννέα υποψηφίων, τους οποίους προτείνει αυτή η Επιτροπή προς εκλογήν εις τον Σύνδεσμον. Ο δ’ εξ αυτών λαβών παρά της Νομαρχίας την άδειαν της εκδόσεως ουδόλως θεωρείται ατομικός ιδιοκτήτης του φύλλου, αλλ’ απλώς εντολοδόχος του Συνδέσμου εις ον και μόνον ανήκει το φύλλον και η έκδοσις αυτού.

Άρθρ. 46.

Η διεύθυνσις της συντάξεως της εφημερίδος οφείλει να τηρή κατά γράμμα τας αρχάς και το πνεύμα του προγράμματος και του Καταστατικού.

Άρθρ. 47.

Η Επιτροπή καθήκον έχει απαράβατον να εποπτεύη αγρύπνως την υπό της συντάξεως αυστηράν τήρησιν του ανωτέρω άρθρου, εν περιπτώσει δε παραβάσεως, να προσκαλή εις έκτακτον συνέλευσιν τα μέλη προς αντικατάστασιν του προσωπικού της συνάξεως, ο διευθυντής της οποίας θα εργάζηται επί μισθώ υπό της Εφορευτικής Επιτροπής εγκρινομένω.

Άρθρ. 48.

Παρ’ ουδενός των συνδρομητών θα ζητήται η συνδρομή του φύλλου προς της λήξεως του εξαμήνου και της τακτικής εκδόσεως του φύλλου κατά το εξάμηνον τούτο.

Άρθρ. 49.

Εκτός της ιδρύσεως της εφημερίδος η Επιτροπή θα καταβάλλη ιδιαιτέραν μέριμναν και προσπάθειαν προς ίδρυσιν βιβλιοθήκης του Συνδέσμου, εφ’ όσον δε οι πόροι αυτού το επιτρέπωσι, θα δαπανά προς εκτύπωσιν μεταφράσεων και συγγραφών σοσιαλιστικών συγγραμμάτων και φυλλαδίων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΒ’

Γενικαί διατάξεις

Άρθρ. 50.

Αυστηρώς επιβάλλεται εις πάντα τα μέλη στωική αδιαφορία προς πάντας τους πολιτευομένους και τα πολιτικά αυτών προγράμματα.

Άρθρ. 51.

Εις την Εφορευτικήν Επιτροπήν ανατίθεται η φροντίς και επαγρύπνησις της αυστηράς τηρήσεως του προηγουμένου άρθρου, πάσα δε συνέλευσις τακτική είτε έκτακτος αποπειρωμένη την αθέτησιν τούτου έστω και δια ψηφίσματος απολύτου πλειοψηφίας θεωρείται άκυρος και μη γενομένη, η δε Εφορευτική Επιτροπή έγκυρος, ισχύουσαι δε και σεβασταί αι αποφάσεις αυτής επί τοιούτων ζητημάτων. Και τούτο προς επεξήγησιν του Άρθρου 37.

Άρθρ. 52.

Πάσα χρηματική καταβολή, συνδρομή, δώρον ή ευεργέτημα εις χρήματα ή εις άλλα είδη επ’ ουδενί λόγω επιστρέφονται εις τους καταβαλόντας αυτά, είτε διατελούσιν ούτοι είτε μη μέλη.

Άρθρ. 53.

Κατά την ετησίαν γενικήν συνέλευσιν μετά το πέρας των αρχαιρεσιών και την ανάρρησιν νέων αρχών, η νέα εκλεγείσα επιτροπή θα έχη ανηρτημένον παρά την είσοδον κιβώτιον, ένθα οι βουλόμενοι εκ των μελών καταθέτουσι χρηματικήν τινα δωρεάν, το σύνολον των οποίων παραλαμβάνει η επιτροπή και εγγράφει εις το βιβλίον των πρακτικών, όπως δοθή εις τον ταμίαν.

Άρθρ. 54.

Κατά την ετησίαν γενικήν συνέλευσιν δύνανται να γίνωσι προτάσεις περί τροποποιήσεως του Καταστατικού, υπό μεν των τακτικών μελών δι’ εγγράφων προτάσεων 15 ημέρας προς της γενικής συνελεύσεως, υπό δε των αντεπιστελλόντων προς μηνός. Η παραδοχή δε ή η απόρριψις των προτάσεων απόκειται εις την απόλυτον πλειονοψηφίαν των παρευρισκομένων μελών. Καλώς εννοουμένου ότι ουδεμία κατά κεραίαν μεταβολή δύναται να επενεχθή εις τα Άρθρα 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, του Καταστατικού και εις τα δέκα Άρθρα το εν τω 4ω άρθρω αναφερομένου προγράμματος, και εις τα άρθρα 37, 50, 51 και 61.

Άρθρ. 55.

Πάσα επιστολή είτε προς τον Σύνδεσμον, είτε προ της Εφορευτικήν Επιτροπήν, είτε προσωπικώς εις εν έκαστον των μελών της Εφορευτικής Επιτροπής εν τη ιδιότητί του ταύτη είτε προς τον ταμίαν απευθυνομένη θα αποσφραγίζηται παρόντων τριών μελών τουλάχιστον της Επιτροπής ή του ταμίου και δύο μελών αυτής ή του γραμματέως και δύο μελών αυτής. Αυστηρώς δε απαγορεύεται η παραβίασις της διατάξεως ταύτης.

Άρθρ. 56.

Η σφραγίς του Συνδέσμου θα φέρη το απεικόνισμα της υδρογείου σφαίρας εν ακτινοβολούση περιφερεία, εντός δε της περιφερείας ταύτης και επί της υδρογείου σφαίρας τας λέξεις «Σοσιαλιστικός Σύνδεσμος Αθηνών Κόσμος».

Άρθρ. 57.

Τη σφραγίδα ταύτην θα φυλάττη η Εφορ. Επιτροπή ποιουμένη πάσαν χρήσιν αυτής εις πάντα τα επίσημα έγγραφα του Συνδέσμου και την οποίαν οφείλει να παραδίδη μετά των αρχείων εις την διάδοχον αυτής Εφορ. Επιτροπήν.

Άρθρ. 58.

Το παρόν Καταστατικόν μετά του κατωτέρω Ιδιαιτέρου Κανονισμού των Συνεδριάσεων τυπωθήσεται εις φυλλάδια, άτινα εν μεν τη α’ σελίδι θα φέρωσι τον αύξοντα αριθμόν και το όνομα του μέλους, εις ο ανήκει, προσυπογραμμένον υπό της Εφορ. Επιτροπής και του γραμματέως, χρησιμεύον δε εις αυτό ως δίπλωμα μέλους του Συνδέσμου κατά τον εξήν τύπον.

Άρθρ. 59.

Την ούτω συμπληρωθείσαν και αποσπασθείσαν σελίδαν την φέρουσαν την δήλωσιν εκάστου μέλους, ο γραμματεύς, αφού εγγράψη εις το μητρώον το όνομα του δηλώσαντος, καταθέτει εις τα αρχεία.

Άρθρ. 60.

Ουδεμία τροποποίησις του παρόντος Καταστατικού επιτρέπεται προ της συγκροτήσεως της προσεχούς ετησίας συνελεύσεως.

Άρθρ. 61.

Εις ουδέν των μελών επιτρέπεται η πρότασις περί διαλύσεως του Συνδέσμου Κόσμος, του οποίου η χρονική διάρκεια προώρισται τόση, όση και του φυσικού κόσμου.

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕΩΝ

Άρθρ. 1.

Εκάστης συνεδριάσεως προεδρεύει εις μεν τας γενικάς ετησίους συνελεύσεις ο κατά τας διατάξεις του άρθρου 24 οριζόμενος, εις δε τας τακτικάς και εκτάκτους ως και τας ιδιαιτέρας συνεδριάσεις της Επιτροπής οι κατά τας διατάξεις των άρθρων 32 και 34 υποδεικνυόμενοι.

Άρθρ. 2.

Τα περί απαρτίας των διαφόρων συνεδριάσεων ορίζονται εις τας διατάξεις των άρθρων 28, 30, 31 και 33.

Άρθρ. 3.

Εις πάσας τας συνεδριάσεις της τε Επιτροπής και των μελών, εξαιρουμένων των κατά δεκαπενθήμερον, δεν επιτρέπεται η παρουσία προσώπων ξένων και μη μελών του Συνδέσμου.

Άρθρ. 4.

Εν περιπτώσει ασθενείας, αποδημίας και εν γένει απουσίας εις τρεις συνεχείς συνεδριάσεις, ενός ή πλειόνων μελών της Εφορευτικής Επιτροπής, η Εφορευτική Επιτροπή δύναται ν’ αντικαταστήση τα απουσιάζοντα αυτής μέλη εκ του καταλόγου των επιλαχόντων κατά τας αρχαιρεσίας κατά σειράν πλειοψηφίας.

Άρθρ. 5.

Αι εργασίαι των συνεδριάσεων βαίνουσι κατά τον εξής τρόπον: α) Ανάγνωσις και επικύρωσις των πρακτικών της προηγουμένης συνεδριάσεως υπό του γραμματέως, β) Έκθεσις υποθέσεων εκκρεμών ή νέων, γ) Ακρόασις εκθέσεων ή προτάσεων εκ μέρους των μελών και παντός εγγράφου αφορώντος ουσιώδεις υποθέσεις του Συνδέσμου.

Άρθρ. 6.

Καθήκον του προέδρου αυστηρώς επιβαλλόμενον είνε να τηρή την τάξιν κατά τας συνεδριάσεις μη επιτρέπων τον λόγον η εις εν έκαστον των μελών κατά την υπ’ αυτού ορισθείσαν σειρά και απαγορεύων αυστηρώς τας διακοπάς προς πάντα διακόπτοντα τον ομιλούντα.

Άρθρ. 7.

Κατά τας συζητήσεις επί παντός θέματος, ουδενί επιτρέπεται να λάβη τον λόγον πλέον η δις επί του αυτού ζητήματος, ουδένα υπερβή το χρονικό διάστημα των δέκα λεπτών είτε πρωτολογών είτε δευτερολογών εν ταις τοιαύταις συζητήσεσι.

Άρθρ. 8.

Ο προεδρεύων, τη συναινέσει της Εφορευτικής Επιτροπής, δύναται να παρατείνη ή να βραχύνη πάσαν συνεδρίασιν.

Άρθρ. 9.

Αι αρχαιρεσίαι και παν ζήτημα προσωπικόν φέρον χαρακτήρα διεξάγονται δια μυστικής ψηφοφορίας.

Άρθρ. 10.

Απαγορεύεται ρητώς πάσα πολιτική, θρησκευτική και προσωπική συζήτησις και ομιλία, παν δε το μη προβλεπόμενον υπό του παρόντος Καταστατικού ζήτημα λύεται κατ’ απόφασιν της Εφορευτικής Επιτροπής.

Ανεγνώσθη, εσυζητήθη και ενεκρίθη παμψηφεί.

Εν Αθήναις, τη 19 Φεβρουαρίου 1895

Η Συντακτική Επιτροπή (κατά αλφαβητικήν τάξιν των επωνύμων)

Ηρακλής Αναστασίου

Μιχαήλ Αντωνιάδης

Στυλιανός Δ. Μουσούρης

Χαραλάμπης Σκαλησιάνας

Κωνσταντίνος Συνοδινός

Γενομένων των κατά τας διατάξεις του παρόντος Καταστατικού αρχαιρεσιών εν γενική των μελών συνελεύσει, εξελέγη δια το έτος 1895-1896 Εφορευτική μεν Επιτροπή απαρτιζομένη κατά σειράν πλειοψηφίας εκ των εξής μελών:…».

*Από το βιβλίο “Ο Ήλιος της Αναρχίας ανέτειλε - Για μια ιστορία του αναρχικού κινήματος στον ‘ελλαδικό’ χώρο”, Εκδόσεις Κουρσάλ, Ιούνης 2017.

Παράρτημα I. Πέτρου Κροπότκιν, Εις αιών προσδοκίας – Εφημερίδα «Σοσιαλιστής»

 

Από του προσεχούς φύλλου αρχόμεθα της δημοσιεύσεως της σπουδαιοτάτης πραγματείας ΕΙΣ ΑΙΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΑΣ, του διασήμου Αναρχικού Πέτρου Κροπότκιν, εν η σαφέστατα και πληρέστερα εκτίθενται και περιγράφονται αι διάφοροι φάσεις της ανθρωπίνης εξελίξεως προς την κατάκτησιν της εντελούς χειραφετήσεως του ατόμου.

(«Σοσιαλιστής», Αριθ. 51, σελ. 4, Αθήνα Β΄ Ιανουαρίου 1893).

ΕΙΣ ΑΙΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΑΣ, ΠΕΤΡΟΥ ΚΡΟΠΟΤΚΙΝ Αναρχικού

Οι αστρονόμοι αριθμούσι του αιώνας καθώς τους αριθμούς· δι’ αυτούς ο δέκατος έννατος αιών άρχισε το 1801 και ο εικοστός θ’ αρχίση το 1901. Αλλά δεν έχει ούτω δια τον παρατηρούντα την ανθρωπότητα ως ιστορικός και ζητούντα να λάβη γνώσιν των αιώνων από των ιστορικών γεγονότων και προ πάντων από των επαναστάσεων αίτινες, καταστρέφουσαι εν ολίγοις ενιαυτοίς τας προλήψεις και τους γηράσαντας θεσμούς, δίδουσι το σύνθημα διά την μέλλουσαν εξέλιξιν, εώς ότου μία άλλη επανάστασις έρθη να ρίψη το βάρος των λαϊκών εξεγέρσεων εν τη πλάστιγγι και εγκαινιάση νέαν χρονολογίαν διά την επί τα πρόσω πορείαν.

Συνέβη εν τούτοις, εξ αιτίας τινός ή άλλης, ώστε από πεντακοσίων ετών ο ιστορικός αιών δεν διαφέρει πολύ, τουλάχιστον εν Ευρώπη, του αστρονομικού αιώνος· το τέλος εκάστου αιώνος εσημειώθη διά μιάς των μεγάλων τούτων επαναστάσεων αίτινες εγχαράττουσι νέον χαρακτήρα εις την ανάπτυξιν της ανθρωπότητος. Κατά το 1789 εξερράγη εν Γαλλία η επανάστασις διαδεχθείσα την της Αμερικής· από του 1648-1688 η επανάστασις εγένετο εν Αγγλία· από του 1567-1580 εις τας Κάτω Χώρας· Εις το τέλος του δεκάτου πέμπτου αιώνος εις Ελβατίαν· και εις το τέλους του δεκάτου τετάρτου αιώνος εις Βοημίαν. Το παν μας φέρει να πιστεύσωμεν ότι ο αιών μας δεν θα κάμη εξαίρεσιν εις τον κανόνα! Οι αστρονόμοι δεν θα έχωσιν ακόμη καταχωρίση την άφιξιν του εικοστού αιώνος όπου η επανάστασις θα έχη αναμφιβόλως περάνη τον δέκατον έννατον και ρίψη τας πολιτισμένας κοινωνίας εις νέαν διεύθυνσιν.

Πράγματι, η καταρρέουσα περίοδος μεταξύ δύο μεγάλων επαναστάσεων έχει πάντοτε χαρακτήρα ιδιαίτερον και οφείλει τον χαρακτήρα τούτον εις την φύσιν της επαναστάσεως δι’ ης αύτη ήρξατο.

Οι λαοί προσπαθούσι να πραγματοποιήσωσιν εις τους θεσμούς των την δοθείσαν κληρονομίαν υπ’ αυτής· αλλ’ επειδή η κληρονομία είνε πάντοτε ατελής και εγκυμονεί εις την σειράν της καταχρήσεις, νέαι ιδέαι αναφύονται. Η ανανεωθείσα κοινωνία, καίτοι συμπληρώνουσα την καταστροφήν των θεσμών του παρελθόντος, προσκόπτει επί νέων προλήψεων και προνομοίων. Αγωνίζεται, κάμνει αποπείρας εξεγέρσεως –αποπείρας ως επί το πλείστον καταπνιγείσας ως το 1848 ή 1871,– και τότε η δυσαρέσκεια μεγεθύνεται, εκχυλίζει: νέα επανάστασις καθίσταται αναγκαία. Χρειάζεται νέα βεβαίωσις των νέων αρχών.

Είναι η πορεία της ιστορίας. Τοιούτον το παρελθόν, τοιούτον το παρόν. Ούτως, εν βλέμμα προς τα οπίσω επί του καταρρεύσαντος χρόνου από της μεγάλης επαναστάσεως, θα μας βοηθήση όπως καλλίτερον εννοήσωμεν ημείς οι έχοντες το ευτύχημα να ζώμεν εις την παραμονήν μιάς άλλης μεγάλης επαναστάσεως, εκείνο όπερ θα έχωμεν να πράξωμεν, των περιστάσεων βοηθουσών, ίνα εκδηλώσωμεν την θέλησίν μας και κατασρέψωμεν τους θεσμούς οίτινες εμποδίζουσι την επί τα πρόσω πορείαν.

*

Δύο μεγάλα γεγονότα χαρακτηρίζουσι τον διαρρεύσαντα αιώνα από του 1879. Και τα δύο, παραχθέντα εκ της Γαλλικής επαναστάσεως, ήτις επανέλαβε διά λογαριασμόν της το έργον της επαναστάσεως της Αγγλίας, ευρύνουσα και ζωογονούσα αυτό δι’ όλης της συντελεσθείσης προόδου αφότου η Αγγλική νοικοκυροσύνη είχεν αποκεφαλίση τον βασιλέα της και μεταφέρη την εξουσίαν εις τας χείρας ενός κοινοβουλίου. Τα δύο ταύτα μεγάλα γεγονότα είνε η κατάργησις της δουλοπαροικίας και η κατάργησις της απολύτου αρχής. –Το εν, αντικατασταθέν τώρα υπό του κεφαλαιοκρατικού συστήματος, το άλλο υπό του κοινοβουλευτικού.

Η κατάργησις της δουλοπαροικίας και η κατάργησις της απολύτου αρχής, απονείμασαι εις το άτομον προσωπικάς ελευθερίας τας οποίας ο δουλοπάροικος και υποτελής του βασιλέως δεν θα ετόλμων να ονειρευθώσιν, αλλ’ αίτινες έμελλον επιτέλους να φέρωσι την κυριαρχίαν του κεφαλαίου– ιδού το έργον του δεκάτου εννάτου αιώνος. Αρξάμενον από της Γαλλίας το 1789, τω εχρειάσθεισαν εκατόν έτη ίνα κατακτήση την Ευρώπην. Μόλις ήτο αποπερατωμένον, μόλις το εκ Δυσμών ελθόν κύμα έχει εγγίση την Μαύρην θάλασσαν και τα σύνορα της Ασίας, όπου νέαι τάσεις, νέαι επιδιώξεις –η επιδίωξις του Σοσιαλισμού– εξεδηλώθησαν, και μία επανάστασις είνε ήδη έτοιμη να εκραγή όπως δώση ικανοποίησιν εις τας νέας τάσεις, εις την δίψαν ταύτην της ελευθερίας και ισότητος δι’ όλους.

Το έργον της απελευθερώσεως, αρξάμενον υπό των Γάλλων χωρικών το 1789 (ή μάλλον το 1788)*, εξηκολούθησεν εν Ισπανία, εν Ιταλία, εν Ελβετία, εν Γερμανία και εν Αυστρία υπό των στρατιών των ξεβρακώτων. Δυστυχώς μόλις εισέδυσεν εις Πολωνίαν και παντελώς εις την Ρωσσίαν.

Η δουλοπαροικία θα ηφανίζετο εξ Ευρώπης από του πρώτου ημίσεως του αιώνος, εάν η Γαλλική νοικοκυροσύνη, ελθούσα εις την εξουσίαν το 1794 επί των πτωμάτων των Αναρχικών, των Κορδελιέρων και των Ιακωβίνων, δεν είχε σταματήσει την επαναστατικήν φοράν, εγκαθιδρύσει εκ νέου την μοναρχίαν και παραδώσει την Γαλλίαν εις τον αυτοκρατορικόν ταχυδακτυλουργόν, Ναπολέοντα τον πρώτον. Ο πρώην στρατηγός των ξεβρακώτων επρομυθοποιήθη να επανιδρύση τα δικαιώματα των Ευγενών και να στερεώση την αριστοκρατίαν. Αλλ’ η ορμητική ώθησις είχε δοθή και ο θεσμός της δουλοπαροικίας είχε λάβη θανάσιμον κτύπημα. Τον κατήργησαν εν Ιταλία και Ισπανία, μεθ’ όλον τον πρόσκαιρον θρίαμβον της αντιδράσεως. Σοβαρώς προσβληθείς εν Γερμανία από του 1811, εξηφανίσθη οριστικώς το 1861, και ο πόλεμος του 1878 έφερε το τελικόν κτύπημα εις την δουλοπαροικίαν εν τη Βαλκανική χερσονήσω.

Ο κύκλος είνε τώρα συντετελεσμένος. Το δικαίωμα του τιμαριώτου επί του προσώπου του χωρικού δεν υφίσταται πλέον εν Ευρώπη, προπάντων εκεί όπου μένει πάντοτε η εξαγορά των φεουδαρχικών δικαιωμάτων, – συμβαίνει δε ώστε την στιγμήν ταύτην η Ρωσσία ευρίσκεται ακριβώς εις την θέσιν όπου ευρίσκετο η Γαλλία την παραμονήν της μεγάλης επαναστάσεως.

Οι ιστορικοί αμελούσι το γεγονός αυτό. Βυθισμένοι εις τα πολιτικά ζητήματα, μας ομιλούσι περί παντός εν τω κόσμω – Επιστήμης, θρησκείας, πολέμων κτλ. – όταν σπουδάζουσι τον δέκατον έννατον αιώνα. Αλλά δεν παρατηρούσι την σπουδαιότητα της καταργήσεως της δουλοπαροικίας, όπερ είνε εν τούτοις το ουσιώδες γνώρισμα του αιώνος μας. Οι μεταξύ των εθνών ανταγωνισμοί και οι πόλεμοι οίτινες υπήρξαν η συνέπειά της, η πολιτική της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Ιταλίας, περί της οποίας ενασχολούνται τόσον, – πάν τούτο απορρέει εξ ενός μεγάλου γεγονότος: εκ της καταργήσεως της προσωπικής δουλείας και της αναπτύξεως της μισθωτικής δουλείας και της αναπτύξεως της μισθωτικής δουλοπαροικίας ήτις την αντικατέστησε. Ο Γάλλος χωρικός, εξεγειρόμενος, προ εκατόν ετών, εναντίον του τιμαριώτου όστις τον έστειλλε να ραβδίζη τα τέλματα ίνα εμποδίση τους βατράχους να κοάζωσι διαρκούντος του ύπνου του, ηλευθέρωσε τους χωρικούς της Ευρώπης. Καίων το χαρτομάζευμα εν ω η υποταγή του διαφυλάσσετο, εμπρίζων τους πύργους και φονεύων επί τέσσαρα έτη τους ευγενείς οίτινες ηρνούτο ν’ αναγνωρίσωσι τα δικαιώματά του εις την ανθρωπότητα, έδωκε τον κλονισμόν εις την Ευρώπην, σήμερον ελευθερωθείσαν πανταχού του ταπεινωτικού τούτου θεσμού της δουλοπαροικίας.

(ακολουθεί)

(*) Η επανάστασις του 1789 εν Γαλλία, καθ’ ήν ο λαός κατήργησεν την δουλείαν των Ευγενών, αποκεφαλίσας τον βασιλιάν Λουδοβίκον 16ον επί της πλατείας της Γρέβης.

(«Σοσιαλιστής», Αριθ. 52 Αθήνα Α΄ Φεβρουαρίου 1893).

ΕΙΣ ΑΙΩΝ ΠΡΟΣΔΟΚΙΑΣ, ΠΕΤΡΟΥ ΚΡΟΠΟΤΚΙΝ Αναρχικού

(Εκ του Γαλλικού)

(Συνέχεια ίδε προηγ. φύλλον)

Εξ άλλου η κατάργησις της απολύτου εξουσίας κατηνάλωσεν εκατόν έτη και η τον γύρον της Ευρώπης. Προσβληθείσα από του 1688 εν Αγγλία και νικηθείσα εν Γαλλία το 1789, η βασιλική εξουσία του θείου δικαιώματος δεν εξασκείται πλέον σήμερον ειμή εν Ρωσσία και Τουρκία· αλλά και εκεί ευρίσκεται εις τους τελευταίους της σπασμούς. Και αυτά τα μικρά Βαλκανικά Κράτη έχουσι τα κοινοβούλιά των: μικροκοινοβούλια, αναμφιβόλως, αλλά μικροκοινοβούλια άτινα επιτρέπουσιν εις τους νοικοκυραίους να κυβερνώσι τους λαούς, όπως οι βασιλείς τους εκυβέρνων το πάλαι.

Ούτως, υπό την έποψιν ταύτην, η Επανάστασις του 1789 εξετέλεσε το έργον της. Η ισότης έμπροσθεν του νόμου και η αντιπροσωπευτική κυβέρνησις, – αι δυο αύται αρχαί αίτινες συνεκίνουν σφοδρώς τους πάππους μας, – η Ευρώπη, εξαιρουμένης της Ρωσσίας, τας έχει εις τους κώδικάς της. Κατά θεωρίαν ο νόμος είναι ίσος διά πάντας, και πάντες έχουσι το δικαίωμα να συμμεθέξωσι της κυβερνήσεως.

Εκείνο το οποίον είναι πράγματι αύται, το γνωρίζομεν πάρα πολύ. Γνωρίζομεν τι αξίζει η πολλυθρύλλητος αύτη «ισότης έμπροσθεν του νόμου», – τύπος χρησιμεύων όπως αποκρύψη την υποταγήν του πτωχού εις τον πλούσιον, του εργάτου εις τον κεφαλαιούχον. Και γνωρίζομεν επίσης τι αξίζουσιν αυτός ο ίδιος νόμος και η αντιπροσωπευτική κυβέρνησις δι’ ής η νοικοκυροσύνη κατέλαβε την εξουσίαν αφαιρεθείσαν από την Αυλήν.

Επίσης όταν μάς ομιλούσι περί των μεγάλων αρχών του 1789 ή 1793, – και έσχομεν προσφάτως σωρείαν παρομοίων ομιλιών – αποκρινόμεθα ότι αι αρχαί αύται έδωκαν πάν ό,τι ηδύναντο να δώσωσιν. Εάν η ελευθερία δεν υφίσταται, εάν η ισότης δεν είναι ακόμη ειμή όνειρον και η αδελφότης είς λόγος, δεν είναι ότι αι δύο θεμελιώδεις αρχαί της επαναστάσεως δεν έχουσιν λάβη την πλήρων των εφαρμογήν. Είνε διότι, μόναι, δεν εξαρκούσιν.

Άλλαι αρχαί – αρχαί όλως γόνιμοι ή εκείναι αίτινες ανηγγέλθησαν με πληθώραν πομπωδών φράσεων εις τας Δηλώσεις των νοικοκυραίων – ανεκηρύχθησαν υπό του λαού εις τας επαναστατικάς λέσχας από του 1789. Τας αρχάς ταύτας, οι νοικοκυραίοι απέχουσι του να τας διεκδικήσωσι, αυτοί οίτινες υπήρξαν οι πρώτοι όπως καρατομήσωσι τους «αναρχικούς» ή τους «ατελείς αναρχικούς» οίτινες εγένοντο αι σάλπιγγές των. Αλλ’ η λαιμητόμος δεν κατέπνιξε τας αρχάς ταύτας. Ζώσιν εν τω κόλπω των πληθυσμών: ωρίμασαν, έλαβαν σάρκα από εκατονταετίας: τας αναγνωρίζει τις εις παν ό,τι συνέβη κατά την διέλευσιν του αιώνος, και περί των αρχών τούτων, κατηραμένων υπό των νοικοκυραίων και ανευφημισμένων υπό των εργατών, περί των οποίων θα ομιλήσωμεν. Θα τας ίδωμεν αναγγελομένας, μεγεθυνομένας, αναπτυσσομένας και εγγύς του να επιβεβαιωθώσιν τώρα εν πλήρει ημέρα εν τη οδώ, εν τη ταραρχή της επαναστάσεως.

*

Η κατάργησις της δουλοπαροικίας και της απολύτου εξουσίας των βασιλέων – τοιούτον υπήρξε το συντελεσθέν έργον υπό του αιώνος. Αλλά μεθ’ οποίας βραδύτητος, και μετά πόσων επιστροφών προς τα οπίσω! Αφ’ ότου η νοικοκυροσύνη ήλθεν εις την εξουσίαν εις την Γαλλία, αφ’ ότου αύτη έλαβεν πλήρη εξουσίαν όπως εκμεταλλεύεται τους εργάτας, άνευ εμποδίων εκ μέρους του Κράτους και της αριστοκρατίας, επροθυμοποιήθη να κάμη ειρήνην μετά των ευγενών, ούς κατεδίωκεν ανηλεώς το 1793.

Ανεκήρυξεν έναν αυτοκράτορα ίνα σταματήση την επαναστατικήν κίνησιν ήτις εζήτει ήδη την ισότητα των περιουσιών, τον θάνατον των νοικοκυραίων μονοπωλών και τοκογλύφων – τον Σοσιαλισμόν επί τέλους, καλώς ήδη αποδεδειγμένον εν τη συνομωσία του Βαβέφ.

Αργότερον επανεκάλεσε τους Βουρβώνους, επροθυμοποήθη ν’ αποδώση εν μέρος των περιουσιών των εις τους μεταναστεύσαντας ευγενείς, υποστήριξε την βασιλικήν εξουσίαν εναντίον του έθνους επί Καρόλου 10ου και επί Λουδοβίκου Φιλίππου, διατήρησε την περιωρισμένην ψηφοφορίαν μέχρις ότου εις τυχοδιώκτης κεκαλυμμένος διά του ονόματος του Ναπολέοντος επανίδρυσε την καθολικήν ψηφοφορίαν ίνα στηριχθή επί των πληθυσμών. Και όταν κατά δύο επαναλήψεις, ο λαός των Παρισίων ανεκήρυξε την δημοκρατίαν, κατέπνιξε τας εξεγέρσεις του εν τω αίματι.

Δεν παρεδέχθη την δημοκρατίαν ειμή ότι υπήρξε βεβαία ότι η δημοκρατία, καθώς επίσης και η μοναρχία δεν θα ήγγιζεν εις τα προνόμιά της και ότι θα καταπολέμει τας σοσιαλιστικάς τάσεις τας οποίας συνεταύτιζεν εξ ενστίκτου με την λέξιν δημοκρατία, τόσον κατά το 1848 καθώς και το 1793.

Ως προς τα άλλα ευρωπαϊκά έθνη, εχρειάσθη η απανάστασις του 1848 ίνα απαλλαχθή η Γερμανία της δουλοπαροικίας και κάμη τα πρώτα βήματα προς την συνταγματικήν κυβέρνησιν. Εχρειάσθησαν τρομεραί εξεγέρσεις χωρικών εν Ιταλία και Ρωσσία ίνα η σωματική δουλεία εξαλειφθή. Εγένετο χρεία μιάς διαδοχής αγώνων, στάσεων, καταλόγων μαρτύρων, εκατομβών επαναστατημένων, ίνα το έργον του αιώνος συντελεσθή.

Αλλά δύναται τις να είπη ότι δεν απέτυχε της επιχειρήσεως την οποίαν η επανάσυτασις τω άφηκεν ως κληρονομίαν. Ο τιμαριώτης, – κύριος του εδάφους και των χωρικών εκ δικαιώματος γεννήσεως – εξηφανίσθη. Η νοικοκυροσύνη βασιλεύει εν Ευρώπη· και εάν εν Ρωσσία οι παλαιοί κάτοχοι δούλων απέκτησαν νέαν υπεροχήν από της αναγορεύσεως του Αλεξάνδρου 3ου, η εξουσία των δεν δύναται να είνε ειμή βραχείας διαρκείας. Εν Ρωσσία όπως παντού είνε ο νοικοκύρης όστις κυβερνά και ο απολυταρχικός Αλέξανδρος 3ος είνε ο πρώτος του υπηρέτης. Νομίζει τον εαυτόν του μονάρχην απόλυτον, αλλά δεν τολμά να κάμη εν βήμα χωρίς να ερωτήση τι σκέπτονται περί τούτου οι βιομήχανοι της Μόσχας και οι μεγάλοι χρηματισταί.

Η ψηφοφορία είνε ακόμη περιωρισμένη εν Βελγίω, το κοινοβούλιον δεν είνε ολιγώτερον παντοδύναμον εν Γερμανία, και οι αφελείς δύνανται ακόμη να συγκινούνται εμπαθώς όπως επιτύχωσι την καθολικήν ψηφοφορίαν και την υπεροχήν του κοινοβουλίου, αλλά εν Βελγίω η καθολική ψηφοφορία, όπως εν Γερμανία η κοινοβουλευτική υπεροχή, δεν θα επέφερον ουδεμία μεταβολήν. Αι σχετικαί των κυβερνήσεις εισίν οι αληθείς αντιπρόσωποι των νοικοκυρικών συμφερόντων. Ο Βίσμαρ ήτο ισχυρότερος του κοινοβουλίου, διότι αρξάμενος του σταδίου του ως υπερασπιστής της αριστοκρατίας των γαιοκτημόνων, είχεν αλλάξη πολιτικήν. Κατασταθείς η προσωποποίησις των διεκδικήσεων των φεουδαρχών εγένετο ο κύριος.

Αλλ΄ ο δέκατος έννατος αιών έχει ακόμη εις το ενεργητικόν του μίαν άλλην κατάκτησιν την οποίαν πρέπει ν’ αναφέρωμεν. Έχει, το πρώτον, αναγνωρίση τα δικαιώματα των εθνικοτήτων και εδώ ακόμη, το έργον του είνε εγγύς του ν’ αποτελειωθή.

Η Ελλάς, ήτις εστέναζε υπό τον ζυγόν των Τούρκων, είνε ελευθέρα. Η Ιταλία, προ ολίγου ακόμη τετμημένη εις τεμάχια, είνε μία: ο ξένος δεν καταπατεί πλέον το έδαφός της. Η Ουγγαρία είνε ανεξάρτητος. Τα Βαλκανικά Κράτη δεν κυριαρχούνται πλέον υπό των Τούρκων. Μένουσιν ακόμη η Ιρλανδία και η Πολωνία αίτινες ζητούσι να κατακτήσωσι την ανεξαρτησίαν των, η Ιρλανδία, πάντοτε απειλουμένη υπό της ιδιοτροπίας του ρώσσου αυτοκράτορος, και αι μικραί σλαβικαί εθνότητες καταπιεζόμεναι σήμερον υπό την ουγγρικήν κυριαρχίαν, όπως οι Ούγγροι ήσαν το πάλαι υπό την γερμανικήν κυριαρχίαν, ενώ η Σερβία και η Βουλγαρία εισί τα παίγνια εις τας χείρας των δύο γειτόνων: ο εξάδελφος της Αυστρίας και ο εξάδελφος της Ρωσσίας.

Το ζήτημα τούτον των εθνικοτήτων δύναται να φανή μηδαμινόν, εις τους εργάτας της δυτικής Ευρώπης, οίτινες ευτυχώς δεν γνωρίζουσι τι είνε το να εξουσιάζεταί τις υπό του ξένου, να βλέπη τις τον εαυτόν του εναντιωνόμενον εις τας έξεις του, επισκιαζόμενον υπό της επάρσεως του λεγομένου κυρίου, υπό του διαφορετικού εθνικού χαρακτήρος του, υπό της περιφρονήσεώς του προς την κατακτηθείσαν φυλήν. Αλλα δι’ εκείνους οίτινες υπέφερον εκ της τυραννίας ταύτης, η εθνική κυριαρχία πρωτεύει παντός άλλου.

Ο χωρικός ενώνεται μετά του τιμαριώτου εν κοινώ μίσει, λησμονών ότι ο συμπατριώτης του θα είνε όλως επίσης σκληρός όσον ο ξένος αφ’ ότου θα είνε ο κύριος εις την σειράν του. Ολίγον ενδιαφέρει: μισεί τον ξένον, διότι πάν εν αυτώ, – ο τρόπος του τού ομιλείν, του βαδίζειν, του μεταχειρίζεσθαι τον κατακτηθέντα λαόν – τω είνε απεχθές. Εις έν έθνος υποταχθέν εις άλλο, η πρόοδος, η πορεία προς τα εμπρός, καταπνίγονται εν τω σπέρματι. Ιδέτε την Σερβίαν: ουδόλως κοινωνικόν ζήτημα εφόσον εκυβέρνα ο Τούρκος. Αλλ’ ο Τούρκος απωθηθείς, το κοινωνικόν ζήτημα εγείρεται αίφνης. Ομιλήσατε σοσιαλισμόν εις τον Ιρλανδόν, θα σας απαντήση: «Εκδιώξωμεν πρώτον τον Άγγλον». Έχει άδικον, βεβαίως έχει άδικον. Αλλά το φυλετικόν μίσος τον παραφέρει επί του συλλογισμού.

Η ιστορία ωσαύτως του δεκάτου εννάτου αιώνος είνε παρατεταμένον μαρτυρολόγιον των πατριωτών ζητούντων να χειραφετήσωσι τους λαούς από του ξένου ζυγού. Θαυμάζομεν σήμερον την ρωσσικήν νεολαίαν, εκστασιούμεθα προ της αφοσιώσεώς της, κλαίομεν τας οδύνας της. Αλλ’ ας μάθωμεν ότι ολαι αι οδύναι αύται είνε ολίγον πράγμα εν συγκρίσει προς εκείνο το οποίον υπέστησαν αι μυστικαί εταιρείαι της «νέας Ουγγαρίας», της «νέας Πολωνίας», της «νέας Ιταλίας» προπάντων, – νοικοκυραίοι και εργάται ηνωμένοι εν μια κοινή ιδέα, την χειραφέτησιν της πατρίδος.

(ακολουθεί)

(«Σοσιαλιστής», Αριθ. 53 Αθήνα Β΄ Φεβρουαρίου 1893).

*Από το βιβλίο “Ο Ήλιος της Αναρχίας ανέτειλε - Για μια ιστορία του αναρχικού κινήματος στον ‘ελλαδικό’ χώρο”, Εκδόσεις Κουρσάλ, Ιούνης 2017.

José Rodrigues Oiticica (1882-1957)

 

Ο José Oiticica ήταν Βραζιλιάνος αναρχικός, ποιητής και ακτιβιστής. Ήταν ιδρυτής και συντάκτης του αναρχικού περιοδικού “Ação Direta” (“Άμεση Δράση”), από το 1946 μέχρι και τον θάνατό του. Έγραψε επίσης και δημοσίευσε αρκετά βιβλία ποίησης.

Ως γιος γερουσιαστή, ο Oiticica στάλθηκε για σπουδές σε μια θρησκευτική σχολή από όπου εκδιώχτηκε για εξέγερση. Το 1906 ίδρυσε τη Λατινοαμερικανική Ένωση, όπου υποστήριζε την προοδευτική εκπαίδευση. Αργότερα, ως καθηγητής, δίδαξε Πορτογαλική Φιλολογία τστο Πανεπιστήμιο του Αμβούργου (1929-1930).

Η συνεχόμενη εξέλιξη των ιδεών του τον οδήγησε στον αναρχισμό κατά το 1912. Συμμετείχε στο Κέντρο Κοινωνικών Μελετών, όπου έγινε ενεργός μαχητικός ελευθεριακός, πραγματοποιώντας συνέδρια στα συνδικάτα και συμμετέχοντας μαζί με τους εργάτες σε διάφορες δραστηριότητες κοινωνικής διαμαρτυρίας και αναταραχών.

Το 1918 συνελήφθη και απελάθηκε για εξέγερση, ιδιαίτερα μετά την έκκλησή του για γενική απεργία. Το 1924 επέστρεψε στη φυλακή λόγω των ελευθεριακών και αντιμιλιταριστικώντου ιδεών. Συμμετείχε επίσης στην Αντικληρικαλική Ένωση που έδρευε στο Ρίο ντε Τζανέιρο. Επίσης κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1920 με την εδραίωση της Μπολσεβίκικης Ρωσίας το εργατικό και σοσιαλιστικό κιημα διαιρέθηκε.

Τον Μάρτιο του 1958 διάφοροι αναρχικοί ίδρυσαν στη μνήμη του Oiticica, το Κέντρο για τον José Oiticica (Center for José Oiticica - CEPJO) στο Ρίο ντε Τζανέιρο, το οποίο λειτούργησε μέχρι τον Οκτώβριο του 1969, όταν το κράτος επιτέθηκε σε αυτό και τα μέλη του συνελήφθησαν, φυλακίστηκαν και βασανίστηκαν.

Ο José Oiticica ήταν πατέρας του φωτογράφου José Oiticica Filho (1906-1964) και παππούς του καλλιτέχνη Hélio Oiticica. Και οι δύο εμφορύνταν από τις αναρχικές ιδέες.

*Μετάφραση: “Ούτε Θεός-Ούτε Αφέντης”.

Alberto Meschi (1879-1958)

 

Ο Alberto Meschi γεννήθηκε στο Borgo San Donnino (της Πάρμα) στις 27 Μαΐου 1879. Ήταν αυτοδίδακτος, καθώς από όταν ήταν αγόρι ακόμα εντάχθηκε στο εργατικό κίνημα της La Spezia. Εργάστηκε ως τουβλάς. Από το 1899 έγραψε πολιτικά άρθρα στην εφημερίδα “Pro Coatti”, το συνδικαλιστικό περιοδικό “L’Edilizia" και τον αντιμιλιταριστικό “La Pace”.

Αποφάσισε να μεταναστεύσει στην Αργεντινή το 1905. Έμεινε εκεί 4 χρόνια, και αναμείχθηκε με αναρχικούς και αναρχοσυνδικαλιστές αγωνιστές. Έγραψε για πολλές αναρχικές εφημερίδες και οργάνωσε το τοπικό συνδικάτο. Απελάθηκε από την Αργεντινή το 1909 και επέστρεψε στην Ιταλία, όπου  συνέβαλε στην έκδοση της αναρχικής εφημερίδας “Il Libertario” στην Καρράρα. Έγινε ηγετικό στέλεχος στην Camera del Lavoro (Σπίτι Εργασίας - κάτι σαν Εργατικό Κέντρο) οργάνωση που από το 1919-1922 καθοδήγησε τους αγώνες των εργαζομένων της περιοχής.

Η άφιξη του Meschi στην Καρράρα και η συνεργασία του με τον Ugo Del Papa σήμαινε ότι η τοπική εργατική τάξη άρχισε να ανακάμπτει από το λοκ άουτ του 1905 και τις ζοφερές συνέπειές του μέχρι το 1910. Το καλοκαίρι του 1911 μια απεργία δύο εβδομάδων των εργατών λατομείων οδήγησε σε βελτίωση των συνθηκών. Ένα χρόνο αργότερα, έγινε γενική απεργία όλων των εργαζομένων στη μαρμαροβιομηχανία για το δικαίωμα σύνταξης. Την άνοιξη του 1913 οι εργαζόμενοι στην Καρράρα και τη Versilia κέρδισαν την 8ωρη ημέρα. Στα τέλη του ίδιου έτους και τις αρχές του 1914 ξέσπασε ένας σκληρός αγώνας εναντίον ενός άλλου λοκ άουτ που τα αφεντικά της μαρμαροβιομηχανίας σκέφτηκαν θα ήταν τόσο επιτυχημένο όπως εκείνο του 1905. Μια προβοκάτσια οδήγησε στη σύλληψη των Del Papa, Meschi και Riccardo Sacconi στις 11 Γενάρη 1914. Όμως, η ισχυρή κινητοποίηση της εργατικής τάξης οδήγησε στην απελευθέρωσή τους στις 31 Γενάρη και στο τέλος του λοκ άουτ, με το τοπικό προλεταριάτο σε πολύ καλύτερη θέση από ό,τι πριν από εννέα χρόνια.

Ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος χωρίζει την Unione Sindicale Italiana (USI) την επαναστατική συνδικαλιστική οργάνωση, για την ίδρυση της οποίας ο Meschi είχε βάλει κι αυτος ένα χεράκι. Η προπολεμική μειονότητα εκδιώχτηκε από ή έφυγε από την USI τον Σεπτέμβρη του 1914, με μια πρόταση του Meschi με την οποια εκφραζόταν «η εμπιστοσύνη τους στο προλεταριάτο όλων των χωρών για να ανακαλύψουν εκ νέου το πνεύμα της ταξικής αλληλεγγύης και της επαναστατικής ενέργειας που απαιτείται για να επωφεληθούν από την αναπόφευκτη αποδυνάμωση των κρατικών δυνάμεων και της γενικής κρίσης που προκλήθηκε από τον πόλεμο, ώστε να υπάρκει ένα σκούισμα των αστικών και μοναρχικών κρατώνπου έχουν προετοιμαστεί κυνικά γι’ αυτόν τον πόλεμο για πενήντα χρόνια».

Κατά την έναρξη του Α 'Παγκοσμίου Πολέμου Meschi στρατολογήθηκε για να υπηρετήσει στο μέτωπο και κατέληξε φυλακισμένος στα Καρπάθια. Επέστρεψε στην Καρράρα με το τέλος του πολέμου και επανήλθε στην USI, γινόμενος μέλος του Γενικού της Συμβούλιο. Με τη φασιστική επικράτηση, ο Alberto αναγκάστηκε να διαφύγει στη Γαλλία το 1922. Στο Παρίσι ήταν από τους ιδρυτές της Αντιφασιστικής Συγκέντρωσης και της Ιταλικής Ένωσης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και ήταν μέλος της αναρχικής ομάδας “Pietro Gori”. Ίδρυσε ένα από τα πρώτα έντυπα εξόριστων την “La Voce del Profugo” και το περιοδικό “Il Momento”.

Το 1936 πολέμησε στην Ισπανία με τη φάλαγγα Rosselli, μέχρι την πτώση της Δημοκρατίας. Επέστρεψε στη Γαλλία όπου στάλθηκε σε στρατόπεδο συγκέντρωσης. Στα τέλη του 1943, μετά από μια τολμηρή απόδραση, επανήλθε στην Ιταλία. Με την απελευθέρωση επέστρεψε στην Camera del Lavoro στην Καρράρα, όπου συμμετείχε μέχρι το 1947.

Τα τελευταία 20 χρόνια της ζωής του, συμμετείχε στην έκδοση του “Il Cavatore” (“Ο μαρμαράς” ή “The Quarry Worker” στα αγγλικά), ενός ελευθεριακού εργατικού δελτίου.

Πέθανε στην Καρράρα στις 11 Δεκέμβρη 1958.

NICK HEATH

*Μετάφραση: “Ούτε Θεός-Ούτε Αφέντης”.

Υποκατηγορίες

Ελλαδική Αναρχική Ιστορία
Καταμέτρηση Άρθρων:
95
Ελλαδική Κοινωνική Ιστορία
Καταμέτρηση Άρθρων:
122
Παγκόσμια Αναρχική Ιστορία
Καταμέτρηση Άρθρων:
510
Παγκόσμια Κοινωνική Ιστορία
Καταμέτρηση Άρθρων:
78
Αναρχική Θεωρία
Καταμέτρηση Άρθρων:
236
Αναρχική Παρέμβαση
Καταμέτρηση Άρθρων:
198
Πολιτισμός - Τέχνη
Καταμέτρηση Άρθρων:
24
Γενικά Άρθρα
Καταμέτρηση Άρθρων:
45