logo2

 

Γεννημένος στις 20 Αυγούστου 1922, ο Πολωνός δημοσιογράφος και ελευθεριακός Bernard Konrad «Kondek» Swierczynski, γνωστός και ως «Aniela», ήταν μια σημαντική προσωπικότητα κατά τη διάρκεια της εξέγερσης του Γκέτο της Βαρσοβίας.

Ο πατέρας του Konrad Swierczynski (1888-1956), γνωστός ως «Wicek», ήταν βιβλιοπώλης, ποιητής και από τις φυσιογνωμίες του πολωνικού αναρχικού κινήματος του μεσοπολέμου, μέσω της συμμετοχής του στην Anarchistycznej Federacji Polski (Πολωνική Αναρχική Ομοσπονδία). Αποφάσισε, λοιπόν, ότι ο Kondek θα τύχαινε κατ’ οίκον εκπαίδευσης αποφεύγοντας οποιαδήποτε θρησκευτική κατήχηση. Ο Kondek, με τη σειρά του, ανέπτυξε ένα μεγάλο θαυμασμό για τον αναρχικό πατέρα του και εμπνεύστηκε από τη δέσμευσή του στις αναρχικές ιδέες.

Από τις απαρχές της γερμανικής κατοχής, ο Kondek βοήθησε τους Εβραίους φίλους και τους γείτονές του, με τους οποίους είχαν μεγαλώσει μαζί. Έτσι, όταν ιδρύθηκε το γκέτο, συνέχισε να διαδραματίζει βασικό ρόλο, συνδέοντας το γκέτο με τον έξω κόσμο, οργανώνοντας και συμμετέχοντας άμεσα σε ένα είδος λαθρεμπορίου τροφίμων, ενδυμάτων και περάσματος επιστολών.

Το σπίτι των Swierczyrtski, που βρισκόταν κοντά στο γκέτο, στην οδό Leszno 115, χρησίμευσε επίσης ως καταφύγιο και σημείο διέλευσης όσων ο Kondek βοηθούσε για να δραπετεύσουν, συμπεριλαμβανομένου του αναρχικού Jan Pawef Rogalski και της οικογενείας του. Έκρυβε τους δραπέτες σε ένα δωμάτιο, ενώ η μητέρα του, που ήταν στο κρεβάτι πάσχοντας από φυματίωση των οστών, ήταν σε ένα διπλανό δωμάτιο. Έβρισκε, επίσης, επιπλέον καταλύματα για τους φυγάδες, περνούσε την οικονομική υποστήριξη και ψευδή έγγραφα και κανόνιζε την ιατρική βοήθεια.

Ο Kondek φιλοξενούσε επίσης αρκετούς άλλους Εβραίους που τον είχαν βρει στο δρόμο τους από στόμα σε στόμα ή, όπως ο αναρχικός Pawet Lew Marek και η οικογένειά του, ήταν παλιές γνωριμίες του και τον αναζήτησαν αφού ξέφυγαν από κάπου αλλού.

Κατά τη διάρκεια της εκκαθάρισης του γκέτο και της ίδιας της εξέγερσης, πολέμησε μαζί με τον πατέρα του Wicek ως μέλος της Συνδικαλιστικής Ταξιαρχίας (104 Kompania Zwi Syndykalistow Polskich) και, μετά την ήττα της εξέγερσης, συμμετείχε στην κατασκευή ενός υπόγειου καταφυγίου όπου κρύφτηκαν σαράντα άλλοι Εβραίοι δραπέτες.

Η μητέρα του Kondek σκοτώθηκε από τους Γερμανούς κατά τη διάρκεια της εξέγερσης της Βαρσοβίας. Μετά τον πόλεμο, ο ίδιος παντρεύτηκε τη γειτόνισσά του Halina Goldberg, την οποία είχε επίσης διασώσει κατά τη διάρκεια μιας μαζικής απέλασης από το γκέτο της Βαρσοβίας.

Στις 30 Ιανουαρίου 1972, ο Bernard Konrad Swierczynski τιμήθηκε με τον τίτλο των Δικαιωμάτων μεταξύ των Εθνών (Righteous Among the Nations).

Πέθανε στις 31 Οκτωβρίου 2002 στη Βαρσοβία.

*Μετάφραση: «Ούτε Θεός-Ούτε Αφέντης».